مروری سیستماتیک بر نقش درمان دیالکتیکی-رفتاری (DBT) در بهبود نشانههای بالینی و کیفیت زندگی بیماران مبتلا به اختلال شخصیت مرزی
مروری سیستماتیک بر نقش درمان دیالکتیکی-رفتاری (DBT) در بهبود نشانههای بالینی و کیفیت زندگی بیماران مبتلا به اختلال شخصیت مرزی
مریم عبداللهی1
1) کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم پزشکی تهران، تهران، ایران.
کد IOI مقاله
:
AAGK-AAGKHC
محل انتشار :
چهارمین کنفرانس بین المللی پژوهش در حسابداری، مدیریت، اقتصاد و علوم انسانی(meaconf.com/4th)
چکیده :
اختلال شخصیت مرزی (BPD) یک بیماری روانی شدید و مزمن است که با بیثباتی عاطفی قابل توجه، تکانشگری و اختلال عملکرد بین فردی مشخص میشود و تقریباً 1 تا 2 درصد از جمعیت را تحت تأثیر قرار میدهد و بار شخصی و اجتماعی قابل توجهی ایجاد میکند. رفتاردرمانی دیالکتیکی (DBT)، یک مداخله شناختی-رفتاری ساختاریافته که استراتژیهای ذهنآگاهی، پذیرش و تغییر را در بر میگیرد، به عنوان یکی از درمانهای دارای بیشترین حمایت تجربی برای BPD ظهور کرده است. در حالی که مطالعات متعددی اثربخشی DBT را بررسی کردهاند، میزان تأثیر آن بر تسکین علائم و کیفیت زندگی (QoL) همچنان به طور متغیری مستند شده است. این بررسی سیستماتیک با هدف ترکیب و ارزیابی انتقادی شواهد موجود در مورد اثربخشی DBT در کاهش علائم بالینی و بهبود QoL در افراد مبتلا به BPD انجام شد. طبق دستورالعملهای PRISMA 2020 و ثبتشده در PROSPERO، جستجوهای جامعی در PubMed، PsycINFO، Embase، Cochrane Library و Web of Science برای مطالعات منتشر شده بین سالهای 2020 تا 2025 انجام شد. کارآزماییهای تصادفی کنترلشده، مطالعات شبهتجربی و مطالعات کوهورت با کیفیت بالا شامل شرکتکنندگان بزرگسال مبتلا به BPD در صورت ارزیابی DBT در برابر درمان معمول، رواندرمانیهای جایگزین یا کنترلهای لیست انتظار، گنجانده شدند. پیامدهای واجد شرایط، تغییرات در شدت علائم BPD و کیفیت زندگی بودند که با مقیاسهای معتبر اندازهگیری شدند. خطر سوگیری با استفاده از ابزار Cochrane RoB 2.0 برای RCTها و مقیاس Newcastle-Ottawa برای مطالعات غیرتصادفی ارزیابی شد. دادهها به صورت روایی و در صورت لزوم، از طریق متاآنالیز با استفاده از مدلهای اثرات تصادفی سنتز شدند. 17 مطالعه معیارهای ورود را داشتند. DBT اثرات متوسط تا بزرگی را در کاهش شدت علائم BPD، تکانشگری و رفتارهای خودآزاری نشان داد. بهبودهای قابل توجهی در کیفیت زندگی (QoL) در حوزههای جسمی، روانی و اجتماعی مشاهده شد و این پیشرفتها اغلب در دوره پیگیری نیز حفظ شدند. برنامههای DBT طولانیتر، مزایای عملکردی گستردهتری نسبت به انواع کوتاهتر ایجاد کردند. سازگاری DBT با بیماریهای همراه و عملکرد مقایسهای مثبت آن در مقایسه با طرحواره درمانی و سایر مداخلات مبتنی بر شواهد مشهود بود. DBT یک مداخله قوی برای اختلال شخصیت مرزی است که هم کاهش علائم و هم افزایش کیفیت زندگی را ارائه میدهد. رویکرد ساختاریافته و مبتنی بر مهارت آن برای پرداختن به آسیبشناسی اصلی BPD و در عین حال ارتقای بهبودی پایدار، مناسب به نظر میرسد.
کلمات کلیدی : اختلال شخصیت مرزی رفتاردرمانی دیالکتیکی علائم بالینی کیفیت زندگی مرور سیستماتیک