فراتر از عملکرد به‌موقع: شاخص وقت‌شناسی کرامت‌محور و عدالت‌مدار برای حکمرانی اختلالات سفر هوایی

فراتر از عملکرد به‌موقع: شاخص وقت‌شناسی کرامت‌محور و عدالت‌مدار برای حکمرانی اختلالات سفر هوایی

سید عبدالحجت مقدس نیان1 مریم اعظمی2 رویا اعتماد مژدهی3

1) دانشگاه تربیت مدرس،
2) دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی،
3) موسسه آموزش عالی سهروردی،

کد IOI مقاله : AAHA-ABGKKD
محل انتشار : پنجمین کنگره بین المللی مدیریت، اقتصاد، علوم انسانی، آموزش و پرورش و توسعه کسب و کار(5icmba.ir)
چکیده :
    وقت‌شناسی در شرکت‌های هواپیمایی هنوز عمدتاً با «عملکرد وقت‌شناسی» سنجیده می‌شود؛ اما شاخص‌های آستانه‌محور و پروازمحور نمی‌توانند به‌طور کامل نشان دهند که تأخیر، ابطال پرواز، از دست رفتن اتصال، آسیب‌پذیری مسافر، ابهام اطلاعاتی و کاهش اعتماد نهادی چگونه در سطح تجربه انسانی ادراک می‌شوند. این مقاله «شاخص انسان‌محور وقت‌شناسی» را با جهت‌گیری کرامت‌محور و عدالت‌مدار، به‌مثابه یک مصنوع مفهومی و علم‌طراحی برای بازخوانی وقت‌شناسی به‌عنوان سازه‌ای اجتماعی ـ فنی و حکمرانی‌پذیر توسعه می‌دهد. پژوهش با ترکیب ادبیات تأخیر مسافر، نظریه کیفیت خدمت، عدالت بازیابی خدمت، نظریه اعتماد، ارزش عمومی، اصول حمایت از مصرف‌کننده، منابع اخلاقی اسلامی درباره کرامت و عدالت، و آثار مرتبط با حکمرانی شاخص‌های کلیدی عملکرد در هوانوردی، چهار بُعد اصلی شاخص را صورت‌بندی می‌کند: قابلیت اتکای زمانی عملیاتی، صیانت از کرامت، بازیابی اعتماد عدالت‌مدار و حفاظت از ارزش اجتماعی. به‌عنوان یک مشارکت مفهومی مبتنی بر منطق علم‌طراحی، مقاله معماری سنجش، منطق سازه‌ها، شاخص‌های پیشنهادی، اصول نرمال‌سازی، مالکیت حکمرانی و مسیر اعتبارسنجی آینده را مشخص می‌سازد؛ وزن‌دهی تجربی، اعتبار پیش‌بین و محک‌زنی تطبیقی میان شرکت‌ها همچنان وظایف ضروری پژوهش‌های آینده باقی می‌مانند. مدل پیشنهادی با تفکیک رخداد تأخیر از پیامد انسانی تأخیر، ارتباطات، انصاف، مراقبت، سرعت بازیابی، حمایت از مسافران آسیب‌پذیر و حرفه‌مندی مبتنی بر درستکاری را به حوزه‌های قابل سنجش و قابل ممیزی تبدیل می‌کند. کاربرد عملی آن برای شرکت‌های هواپیمایی، فرودگاه‌ها، تنظیم‌گران و سیاست‌گذاران، گذار از گزارش‌دهی صرف وقت‌شناسی به حکمرانی قابل ممیزی اختلالات سفر است. محدودیت اصلی مقاله آن است که وزن‌ها، آستانه‌ها، اعتبار پیش‌بین و قابلیت مقایسه بین شرکت‌ها باید در پژوهش‌های آینده با داده‌های عملیاتی، تجربه مسافر، شکایات و سوابق بازیابی خدمت اعتبارسنجی شود.

کلمات کلیدی : وقت‌شناسی هواپیمایی تأخیر مسافر بازیابی خدمت کرامت مسافر عدالت حکمرانی شاخص‌های کلیدی عملکرد مدیریت هوانوردی