فرم‌های معماری و ادراک‌های رفتاری–مالی در پروژه‌های معاصر ایران

فرم‌های معماری و ادراک‌های رفتاری–مالی در پروژه‌های معاصر ایران

علی رخشانی1 محمد حسین رخشانی2

1) دانشجوی کارشناسی‌ارشد معماری، دانشکده معماری، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار،
2) استادیار، گروه حسابداری، واحد بیرجند، دانشگاه آزاد اسلامی، بیرجند، ایران-

کد IOI مقاله : AAHF-ABAADK
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری (icact.ir)
چکیده :
    پیش‌زمینه: در سال‌های اخیر، معماری ایران شاهد ظهور پروژه‌های دیکانستراکتیویستی بوده است که از مفاهیم سنتی نظم و هماهنگی فاصله می‌گیرند. هرچند تأثیر بصری آن‌ها آشکار است، اما کمتر دانسته می‌شود که چنین فرم‌های گسسته چگونه بر احساس امنیت، دلبستگی به مکان و تمایل به سرمایه‌گذاری افراد اثر می‌گذارند. هدف: این مطالعه پیامدهای رفتاری و مالی فرم‌های پیچیدهٔ معماری در ایران را بررسی می‌کند و بر تعامل میان ادراک ریسک و پیوند عاطفی با تصمیمات سرمایه‌گذاری تمرکز دارد. روش‌ها: با بهره‌گیری از رویکرد آمیخته، دو پروژهٔ شاخص ــ پل طبیعت و باغ کتاب تهران ــ مورد بررسی قرار گرفتند. داده‌ها از طریق مصاحبه با خبرگان (N=18) و پیمایش 150 شرکت‌کننده (معماران، برنامه‌ریزان و بازدیدکنندگان) گردآوری شد. برای آزمون چارچوب پیشنهادی از مدل‌سازی معادلات ساختاری استفاده گردید. یافته‌ها: نتایج نشان می‌دهد طراحی گسسته، ادراک ریسک را افزایش داده و دلبستگی به مکان را کاهش می‌دهد. با این حال، حمایت دولتی و هویت حرفه‌ای می‌تواند این اثرات را تعدیل کرده و سرمایه‌گذاری را علی‌رغم عدم قطعیت تشویق کند. نتیجه‌گیری: معماری در ایران صرفاً مسئله‌ای زیبایی‌شناختی نیست، بلکه محرکی برای واکنش‌های روان‌شناختی و اقتصادی نیز محسوب می‌شود. این مطالعه بر ضرورت راهبردهای طراحی حساس به فرهنگ تأکید دارد که نوآوری را با اعتماد عمومی و قابلیت مالی متوازن سازند.

کلمات کلیدی : فرم معماری طراحی دیکانستراکتیویستی ادراک ریسک دلبستگی به مکان رفتار سرمایه‌گذاری