تأثیر لایه‌بندی خاک پیرامونی و خاک زیر پی بر عملکرد لرزه‌ای قاب‌های فولادی نیمه‌مدفون

تأثیر لایه‌بندی خاک پیرامونی و خاک زیر پی بر عملکرد لرزه‌ای قاب‌های فولادی نیمه‌مدفون

فرهاد عباس گندمکار1

1) دکتری عمران گرایش سازه، عضو هیئت علمی، دانشگاه صنعتی جندی شاپور دزفول، دزفول، ایران.

کد IOI مقاله : ABFG-ACAFHH
محل انتشار : دوازدهمین کنگره سالانه بین المللی عمران، معماری، هنر و توسعه شهری(12icsau.ir)
چکیده :
    در پژوهش حاضر، رفتار لرزه‌ای یک قاب دوبعدی با در نظر گرفتن لایه‌بندی خاک در زیر پی و پیرامون سازه مورد بررسی قرار گرفت. تأثیر انواع مختلف خاک، آرایش‌های گوناگون لایه‌بندی خاک و ضخامت‌های متفاوت لایه‌ها در زیر پی و اطراف قاب بر پاسخ‌های سازه‌ای، شامل نیروی برشی پایه و لنگر خمشی پایه، ارزیابی شد. بدین منظور، ابتدا قاب‌ها با استفاده از نرم‌افزار ETABS طراحی شدند و سپس تحلیل‌های دینامیکی گذرا بر مبنای روش اجزای محدود در نرم‌افزار ABAQUS انجام گرفت. نتایج عددی نشان می‌دهند که هر دو عامل عمق مدفون‌شدگی و لایه‌بندی پروفیل خاک، تأثیر قابل‌توجهی بر تقاضای نیروی برشی و لنگر خمشی در قاب‌های چندطبقه نیمه‌مدفون دارند. بیشترین مقادیر این پاسخ‌ها همواره در تراز پایه رخ داده و با افزایش ارتفاع کاهش می‌یابند. افزایش عمق مدفون‌شدگی از یک‌چهارم ارتفاع سازه به مدفون‌شدگی کامل، موجب افزایش تقریباً ۷ درصدی نیروی برشی پایه و افزایش تا ۳۰ درصدی لنگر خمشی پایه می‌شود. همچنین، افزایش پیچیدگی لایه‌بندی خاک، این تقاضاها را تشدید می‌کند؛ به‌گونه‌ای که در حالت مدفون‌شدگی جزئی، نیروی برشی بین ۶ تا ۱۸ درصد و لنگر خمشی تا ۲۷ درصد افزایش می‌یابد، در حالی که در حالت مدفون‌شدگی کامل، این افزایش‌ها به‌ترتیب تا ۱۲ و ۱۵ درصد می‌رسند. شدیدترین اثرات زمانی مشاهده می‌شود که نسبت‌های غیریکنواخت ضخامت لایه‌ها با پروفیل‌های چندلایه و مدفون‌شدگی کامل سازه به‌طور هم‌زمان در نظر گرفته شوند؛ به‌طوری که نیروی برشی پایه حدود ۱۶۰ تا ۱۶۵ درصد و لنگر خمشی پایه حدود ۱۴۰ درصد افزایش می‌یابد. این یافته‌ها نقش اساسی مدل‌سازی دقیق اندرکنش خاک و سازه را در تحلیل و طراحی سازه‌های نیمه‌مدفون به‌خوبی نشان می‌دهند.

کلمات کلیدی : رفتار لرزه‌ای قاب نیمه‌مدفون اندرکنش خاک و سازه روش اجزای محدود خاک لایه‌بندی‌شده