هم‌افزایی چاپ سه‌بعدی بتن و ساخت‌وساز صنعتی‌شده: چارچوبی یکپارچه برای بهینه‌سازی مواد، عملکرد سازه‌ای و پایداری در صنعت ساختمان

هم‌افزایی چاپ سه‌بعدی بتن و ساخت‌وساز صنعتی‌شده: چارچوبی یکپارچه برای بهینه‌سازی مواد، عملکرد سازه‌ای و پایداری در صنعت ساختمان

فاطمه قره چمنی1

1) دانشجوی دکترای تخصصی شهرسازی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اهواز، ایران

کد IOI مقاله : ABKD-ACAACC
محل انتشار : چهارمین کنفرانس بین المللی پژوهش های کاربردی در مهندسی عمران، معماری و شهرسازی(icarcau.com)
چکیده :
    صنعت ساخت‌وساز به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین مصرف‌کنندگان منابع و تولیدکنندگان گازهای گلخانه‌ای، تحت فشار فزاینده‌ای برای بازتعریف الگوهای تولید خود قرار دارد. در این میان، چاپ سه‌بعدی بتن (3DCP) به‌عنوان یک فناوری ساخت افزایشی و کامپوزیت‌های سیمانی مهندسی‌شده (ECC) به‌عنوان موادی با کشش‌پذیری بالا، هر یک به‌طور جداگانه توجه پژوهشی گسترده‌ای جلب کرده‌اند؛ اما تلاقی این دو حوزه در چارچوب الزامات صنعتی‌سازی پایدار کمتر مورد بررسی نظام‌مند قرار گرفته است. پژوهش حاضر با هدف بررسی هم‌افزایی 3DCP و ECC در چارچوب صنعتی‌سازی پایدار و پاسخ به این پرسش که چگونه می‌توان پارامترهای مواد و فرآیند را به‌گونه‌ای بهینه کرد که هم‌زمان با الزامات صنعتی‌سازی و معیارهای پایداری سازگار باشد، انجام شد. روش تحقیق از نوع مرور نظام‌مند ترکیبی با رویکرد کتاب‌سنجی–کیفی بود. جستجو در پایگاه‌های Scopus و Web of Science در بازه ۲۰۱۵–۲۰۲۶ انجام و فرآیند غربالگری بر اساس دستورالعمل PRISMA 2020 اجرا شد که به انتخاب ۴۵ مقاله منجر گردید. تحلیل کتاب‌سنجی با نرم‌افزارهای CiteSpace و VOSviewer و تحلیل محتوای کیفی ۱۲ مقاله کلیدی به روش کدگذاری جهت‌دار انجام شد. یافته‌ها نشان داد که ستون‌های چاپ‌شده با ECC کم‌کربن حاوی ۱٪ الیاف پلی‌اتیلن می‌توانند به مقاومت فشاری ۵۰٫۶۷ مگاپاسکال—بالاتر از ستون‌های بتن مسلح متعارف—دست یابند و هم‌زمان اثر زیست‌محیطی را به‌طور قابل‌توجهی کاهش دهند. با این حال، ناهمسان‌گردی مکانیکی، ضعف پیوستگی بین‌لایه‌ای و نبود راهکار تقویتی خودکار، محدودیت‌های تعیین‌کننده‌ای هستند که ماهیتی سیستمی دارند. تحلیل کتاب‌سنجی همچنین نشان داد که «صنعتی‌سازی» به‌عنوان یک خوشه پژوهشی مستقل و متصل به خوشه‌های مواد و پایداری در نقشه مفهومی حوزه غایب است. نتیجه‌گیری نهایی آن است که هم‌افزایی 3DCP و ECC پیش از آنکه یک مسئله مواد باشد، یک مسئله مهندسی سیستم است و نیازمند چارچوبی یکپارچه برای هم‌طراحی مواد، فرآیند، تقویت و ارزیابی چرخه حیات است.

کلمات کلیدی : چاپ سه‌بعدی بتن کامپوزیت سیمانی مهندسی‌شده (ecc) صنعتی‌سازی ساخت مصالح کم‌کربن ساخت افزایشی پایدار