بررسی نقش ادراک تهدید شغلی ناشی از گسترش هوش مصنوعی، اضطراب اقتصادی و سرمایه روان‌شناختی در پیش‌بینی سازگاری شغلی دانشجویان و شاغلان جوان

بررسی نقش ادراک تهدید شغلی ناشی از گسترش هوش مصنوعی، اضطراب اقتصادی و سرمایه روان‌شناختی در پیش‌بینی سازگاری شغلی دانشجویان و شاغلان جوان

نازنین حقیقت بیان1

1) دکتری روانشناسی بالینی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد رودهن. (استادیار و هیئت علمی دانشگاه طلوع مهر).

کد IOI مقاله : ABKH-ABKCCK
محل انتشار : چهارمین کنفرانس بین المللی پژوهش های کاربردی در علوم انسانی، اقتصاد، مدیریت و حسابداری(icrhema.com)
چکیده :
    با گسترش سریع هوش مصنوعی در بازار کار، نگرانی‌ها در مورد تهدید شغلی و پیامدهای روانی و اقتصادی آن در بین جوانان افزایش یافته است. این مطالعه با هدف بررسی نقش تهدید شغلی ادراک‌شده از هوش مصنوعی، اضطراب اقتصادی و سرمایه روانشناختی در پیش‌بینی سازگاری شغلی در بین دانشجویان و کارگران جوان انجام شد. این مطالعه از یک طرح توصیفی-همبستگی با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری (SEM) استفاده کرد. جامعه آماری شامل دانشجویان و جوانان شاغل 18 تا 35 ساله در قم، ایران بود و 287 شرکت‌کننده از طریق نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌های استاندارد جمع‌آوری و با نرم‌افزارهای SPSS 26 و AMOS 24 تجزیه و تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد که تهدید شغلی ادراک‌شده از هوش مصنوعی تأثیر منفی معناداری بر سازگاری شغلی دارد. علاوه بر این، این متغیر به طور غیرمستقیم با افزایش اضطراب اقتصادی، سازگاری شغلی را کاهش می‌دهد. نتایج همچنین نشان داد که اضطراب اقتصادی نقش واسطه‌ای معناداری در رابطه بین تهدید شغلی مرتبط با هوش مصنوعی و سازگاری شغلی ایفا می‌کند. از سوی دیگر، سرمایه روانشناختی تأثیر مثبت معناداری بر سازگاری شغلی داشت، که نشان می‌دهد افرادی که امید، خوش‌بینی، خودکارآمدی و تاب‌آوری بیشتری دارند، بهتر می‌توانند با شرایط شغلی در حال تغییر سازگار شوند. شاخص‌های برازش مدل نیز نشان داد که مدل مفهومی پیشنهادی، برازش قابل قبولی با داده‌ها دارد. در نتیجه، هوش مصنوعی نه تنها پیامدهای تکنولوژیکی، بلکه پیامدهای روانشناختی و اقتصادی مهمی نیز برای نسل جوان دارد. تقویت سرمایه روانشناختی و کاهش اضطراب اقتصادی می‌تواند به بهبود سازگاری شغلی کمک کند. بنابراین، طراحی برنامه‌های آموزشی، مشاوره‌ای و حمایتی در دانشگاه‌ها و سازمان‌ها برای افزایش آمادگی روانشناختی و شغلی جوانان ضروری است.

کلمات کلیدی : هوش مصنوعی تهدید شغلی ادراک‌شده اضطراب اقتصادی سرمایه روان‌شناختی سازگاری شغلی