حفاظت و توسعه در روستای عباس آباد شاهرود با رویکرد اقتصاد بومی

حفاظت و توسعه در روستای عباس آباد شاهرود با رویکرد اقتصاد بومی

ندا سلیمانی1 سمیه جمشیدی2 احمد اصغریان جدی3

1) مدرس دانشگاه و کارشناس ارشد مرمت و احیاء بناها و بافت‌های تاریخی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
2) کارشناس ارشد مرمت و احیاء بناها و بافت‌های تاریخی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
3) دانشیار دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

کد IOI مقاله : XADA-CAAGB
محل انتشار : ششمین کنفرانس بین المللی علوم و مهندسی(6icesconf.com)
چکیده :
    دوران صنعت و تولد رابطه¬ی جدید انسان با طبیعت با عنوان انسان بر طبیعت، منجر به عدم وابستگی شهرها به روستاها و کاسته شدن اهمیت حیات روستاها گردید. در این میان روستاهایی وجود دارند که مانند روستای عباس آباد در دورن بافت خود از بناهای با‌ ارزش تاریخی و فرهنگی برخوردارند و به فراموشی سپرده شده‌اند. این در حالی است که نگرش مناسب به میراث فرهنگی این روستا می‌تواند پتانسیل مناسبی برای توسعه¬¬ی اجتماعی و اقتصادی آن‌ باشد. در واقع، دو مقوله‌ای که روستای عباس آباد با آن درگیر می‌باشد، حفاظت و توسعه است. با توجه به تغییر نیازها، توسعه امری گریزناپذیر به شمار می‌رود. برقراری تعادل میان رویکردهای حفاظت و توسعه همواره به عنوان چالشی بحث برانگیز مطرح بوده است. در حال حاضر عباس آباد با چنین چالشی روبه‌رو است. عدم برخورداری از اقتصاد کشاورزی (خاک نامناسب منطقه و کمبود آب)، تعطیل شدن معدن مس روستا و به دنبال آن مهاجرت‌ قشر کم درآمد و جوان، نتیجه‌ای جز متروک شدن بافت تاریخی روستا و بنای ارزشمند آن کاروانسرای صفوی عباس آباد و توسعه¬ی ناهمگون در مقابل حفاظت از اثر تاریخی آن در پی نداشته است. در این پژوهش، حفاظت روستا و کاروانسرای عباس آباد و شناخت ارزش‌های آن‌ها با تأکید بر توسعه¬ی اقتصادی منطقه، سه موضوع مهم و تأثیرگذار بر هم می‌باشند. در مقاله¬ی حاضر، پس از بررسی نقاط قوت، نقاط ضعف، فرصت‌ها و تهدیدهای موجود در قالب جدول SWOT، راه حل‌هایی برای تحقق هدف اصلی یعنی برقراری تعامل میان حفاظت و توسعه در برخورد با این روستا ارائه شد. تا بتوان با حفظ و احیاء کاروانسرای عباس آباد زمینه¬ی توسعه¬ی اقتصادی را در روستا فراهم نمود. همچنین با بهره‌گیری از مدیریت بومی و مشارکت مردمی به تداوم و بهبود جریان زندگی روستاییان و حفاظت روستا دست یافت.

کلمات کلیدی : روستای عباس آباد کاروانسرا حفاظت توسعه اقتصاد بومی