واکاوی افراط‌گری دینی و نقش تعلیم و تربیت اسلامی در مهار آن

واکاوی افراط‌گری دینی و نقش تعلیم و تربیت اسلامی در مهار آن

فرهاد رمضان‌زاده1

1) دانشجوی دکتری فلسفه تعلیم و تربیت دانشگاه آزاد اسلامی اصفهان (خوراسگان)

کد IOI مقاله : XAFK-CGCEF
محل انتشار : کنفرانس ملی تحقیقات کاربردی در علوم انسانی و روانشناسی(ahpconf.com)
چکیده :
    هدف اصلی این پژوهش واکاوی افراط‌گری دینی و نقش تعلیم و تربیت اسلامی در مهار آن می‌باشد. از نظر فلسفه و پارادایم حاکم بر پژوهش جزء پژوهش‌های کیفی و در پارادایم سازنده‌گرایی - تفسیری قرار داد. روش پژوهش حاضر از نوع تحلیل محتوای کیفی(کتابخانه‌ای) است. جامعه‌ی آماری پژوهش شامل پژوهش‌ها و اسناد موجود مرتبط در سایت‌های علمی می‌باشد. نمونه آماری تا رسیدن به اشباع نظری و استخراج مقوله‌های افراط‌گرایی دینی ادامه یافته است. ابزار پژوهش شامل تمامی اسناد و مدارکی است که در رابطه با افراط‌گرایی دینی و شیوه استفاده از آموزش‌های دینی در شکل‌گیری افراط‌گرایی وجود دارد (از طریق فیش برداری)، می‌باشد. روش تجزیه و تحلیل در پژوهش حاضر تحلیل مضمون است. در این روش از طریق تحلیل متون موردنظر به صورت استقرائی، مؤلفه‌های تربیت مطلوب به‌منظور مهار افراط‌گرایی دینی تدوین گردید. نتایج پژوهش حاکی از آن است که مؤلفه‌های افراط‌گرایی دینی عبارتند از: اعمال خشونت علیه مخالفان یا دگراندیشان،کافر پنداشتن مخالفان، شرکت در بحث‌های افراط‌گرایانه و ترور شخصیت، ایجاد رعب و وحشت در جامعه با ترور افراد، بمب‌گذاری و حمله به اماکن عمومی، ایجاد محدودیت در جامعه بدون درنظرگرفتن شرایط عمومی و حدود دین همچنین مؤلفه‌های تعلیم و تربیتِ مطلوب در مهار افراط‌گرایی عبارتند از: تعلیم و تربیت صحیح کودکان از ابتدا و قراردادن آنها در مسیر درست دین، آموزش آموزه‌های اسلامی و روش تساهل در تسامح در سیره‌ی ائمه، آشنایی با تعالیم عرفانی و مثبت‌اندیشی و محبت به غیر، برجسته‌کردن حوادث تلخ تاریخی که در اثر افراطگرایی اتفاق افتاده است، عدم سخت‌گیری حکومت‌های اسلامی در احکام دینی، گرایش کشورهای اسلامی به مؤلفه‌هایی چون وحدت، عشق، نوع دوستی، ایجاد تمایل در نسل جوان برای مطالعه در زمینه‌های مختلف و شناخت همه‌جانبه نسبت به دین و سیاست.

کلمات کلیدی : افراط‌گری دینی تعلیم و تربیت کشورهای اسلامی تحلیل محتوای کیفی