تغییرات سازمان فضايي آشپزخانه در راستای توانمند¬سازی معماری مسکونی (نمونه موردي: خانه¬های معاصر شهر همدان)

سعید علیتاجر¹ الهام ویسی²

1) استادیار دانشگاه بوعلی سینا همدان
2) کارشناسی ارشد معماری، جهاد دانشگاهی همدان

کد IOI مقاله : XAGA-DHZHG
محل انتشار : چهارمین کنفرانس بین المللی پژوهش در علوم و مهندسی و کنگره بین المللی عمران، معماری و شهرسازی آسیا(4icrsie.com)
چکیده :
    امروزه يکي از مهم¬ترين فضاها در خانه، آشپزخانه است. آشپزخانه¬ي امروزي که نقش اصلي را در تامین نيازهاي خوراک، رفاه و سلامت ساکنينش دارد، با گسترش تکنولوژي، محدودیت سطح زیربنای هر واحد، الزامات در ضوابط و غیره موجب شده تا ضرورت نورگيري و تهويه طبيعي در آن کمتر شده و با کوچک شدن خانه¬ها و تغييرات در شيوه¬ي زندگي، دسترسي¬ها و ارتباطات فضايي آن دگرگون شود. این تغییرات به چه اندازه با خواسته¬ی ساکنین مطابقت دارد؟ هدف از این پژوهش، یافتن تغییرات آشپزخانه در طی یک زمان خاص و بررسی مطلوبیت و یا عدم مطلوبیت این تغییرات برای بهبود طرح¬های آینده است، پژوهش پیش¬رو با رويکرد توصيفي – تحليلي به بررسي پلانهای منازل مسکونی ساخته شده¬ی شهر همدان در چهار دهه اخیر که بیشترین تکرار را داشته اند و دارای شرایط یکسانی بوده اند، (با معيارهاي سازمان فضایی شامل ارتباطات، دسترسي، نورگيري و نسبت مساحت جزء و کل) پرداخته، و به تغییرات به وجود آمده دست یافته و این تغییرات را از طریق مصاحبه با متخصصان معماری این شهر در میان گذاشته و دلایل آن را جویا شده است. از مهمترین این عوامل، سطح اقتصاد مردم، تفکیک اراضی و قوانین شهری و تغییر در سبک زندگی ذکر شد. در نتیجه¬ی این پژوهش باز بودن آشپزخانه از نظر صاحب نظران، به طور کلی تغییری مطلوب طبق خواسته¬ی ساکنان بوده و توجه به داشتن پنجره در آشپزخانه را از ضروریات دانسته و تفکیک آشپزخانه¬ی خشک و تر و تعبیه¬ی بالکن و یا حیاط خلوت را راهکارهایی برای رفع نیازهای ذکرشده¬ی ساکنان می داند.

کلمات کلیدی : آشپزخانه فضای مسکونی نورگيري دسترسي