معرفی بیماری‌های مهم و خسارت زای گونه‌های زیزیفوس (Ziziphus spp.) در استان‌های جنوبی ایران

معرفی بیماری‌های مهم و خسارت زای گونه‌های زیزیفوس (Ziziphus spp.) در استان‌های جنوبی ایران

فرزاد کرم پور1 ناصر فرار2 حسن کازرونی3

1) دانشجوی دکتری بیماری شناسی گیاهی دانشگاه شیراز و مربی پژوهش مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان بوشهر
2) استادیار پژوهش مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان بوشهر
3) کارشناس ارشد جنگلداری مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان بوشهر

کد IOI مقاله : XBDZ-DHAHK
محل انتشار : اولین همایش ملی عناب(jujube2019.ir)
چکیده :
    گونه‌های جنس زیزیفوس از راسته Rosales و تیره عناب Rhamnacae در ایران شامل کُنار يا سدر Ziziphus spina-christi، کُنار دانه‌ریز Z. lotus، رمليك Z. nummularia،کُنار موريتانيايي Z. mauritiana، عناب Z. jujube و Z. celata هستند. این گونه‌ها به‌عنوان گیاهان متحمل به شرایط کم‌آبی، علاوه بر سایه‌اندازی و زیباسازی محیط‌زیست، از ویژگی‌های خوراکی، دارویی، بهداشتی، اکولوژیک و اکونومیک سودمندی برخوردارند. در استان‌های بوشهر، هرمزگان، فارس و خوزستان، از درختان کنار برای تولید میوه، به‌صورت تازه خوری بهره‌برداری اقتصادی می‌شود. در طی انجام پروژه‌های تحقیقاتی، بیماری‌های مهم و خسارت زای این گونه‌ها در چند سال اخیر شناسایی شدند. نتایج نشان داد که پوسیدگی‌ها و لکه برگی‌ها, و خشکیدگی‌های برگ ناشی از قارچ‌های Alternaria spp.، Colletotrichum gloeosporioides، Cercospora spp.، Cladosporium zizyphi، Isariopsis indica var. zizyphi، سفیدک پودری شاخسارِ و میوه در اثر،Oidium erysiphoides f. sp. zizyphi، بیماری زنگ برگ ناشی از Phakopsora zizyphi-vulgaris، بیماری جاروک کنار در اثر Phytoplasma و انگل‌های گل‌دار مانند سس Cuscuta spp. از بیماری‌های مهم و کلیدی گونه‎های مختلف جنس زیزیفوس در استان‌های بوشهر، خوزستان و هرمزگان هستند. دامنه پیدایش و شدت این بیماری‌ها، در نواحی مختلف، متفاوت است و به شرایط باغداری و محیطی مانند میزان ابرناکی، دما و دمه نسبی پیرامون تاج درخت (Phyloplane) و خاک فراریشه (Rhizoplane) بستگی دارد. بیماری‌های ویروسی و فایتوپلاسمایی اگرچه محدود هستند، اما به دلیل شدت بیماری، خسارت زایی فراوان و احتمال میزبان واسط بودن کنار، اهمیت دارند.

کلمات کلیدی : “بیماری‌های قارچی جنوب ایران “فایتوپلاسما “گیاهان انگل گل‌دار “گونه‌های زیزیفوس