گیاه دارویی گشنیز و سبزیجات برگی در شهرستان طبس: اهمیت اقتصادی و راهکارهای توسعه، ترویج، فرآوری و بازاریابی
گیاه دارویی گشنیز و سبزیجات برگی در شهرستان طبس: اهمیت اقتصادی و راهکارهای توسعه، ترویج، فرآوری و بازاریابی
فرهود گل محمّدي1 مهدی حسنپور2
1) استادیار و عضو هيئت علمي تمام وقت دانشگاه آزاد اسلامي واحد بیرجند
2) کارشناس در بانک کشاورزی طبس در استان خراسان جنوبی و دانش آموخته کارشناسی ارشد رشته ترویج و آموزش کشاورزی از دانشگاه آزاد اسلامی واحد بیرجند
کد IOI مقاله
:
XDCA-FFCGF
محل انتشار :
پنجمین کنگره بین المللی توسعه کشاورزی، منابع طبیعی، محیط زیست و گردشگری ایران(5icsda.ir)
چکیده :
گیاه دارویی گشنیز در شهرستان طبس همراه با سبزیجات برگی این شهرستان شامل اسفناج، جعفری، شنبلیله، شوید، شاهی، ریحان، نعنا، تره، تربچه، پیازچه، مرزه و کاهو در سالیان اخیر جایگاه مهمی در اقتصاد کشاورزی و درآمد خانوارهای روستایی این منطقه محروم پیدا نموده است. بر اساس آماری که در اسفند ماه 1399 از مدیریت جهاد کشاورزی طبس گرفته شده است سطح زیر کشت گشنیز در شهرستان طبس 90 هکتار می باشد که تولید سالیانه آن 2100 تن با متوسط عملکرد در هکتار 23 تا 25 تن گشنیز می باشد. قسمت عمدهای از سبزیجات برگی این شهرستان در فصلهای پائیز و زمستان برداشت میشود و به شهرستانهای همجوار در استان خراسان جنوبی و استانهای خراسان رضوی، کرمان و یزد عرضه میشود. سبزیجات برگی تولیدی در طبس از کیفیت ویژه و بسیار مطلوبی برخوردار است. کشت سبزیجات برگی در شهرستان طبس از دهه دوم مرداد آغاز و تا اواسط آبان ادامه یافت و برداشت آن نیز از دهه دوم مهر آغاز شد که تا اواخر فروردین هم ادامه می یابد. ایجاد چند کارخانه سبزی خشک کنی در طبس در سالیان اخیر موجب شده است سبزیهای خشک صنعتی در مقایسه با سبزیهای آفتاب خشک یا همان خانگی تحت نظارت جدی بهداشت نیز قرار بگیرند. در این کارخانه ها با تکمیل سبزیجات بالغ بر ۲۵ نوع سبزی خشک تولید میشود، که حدود ۵ درصد سبزی تولید شده در طبس و مابقی در سایر نقاط کشور به فروش میرسند که صادرات سبزی خشک به کشورهایی همچون ازبکستان و روسیه و... در دو سال اخیر هم در برنامه قرار گرفته است. هدف از این پژوهش معرفی گیاه دارویی گشنیز شامل گیاه شناسی، نیاز اکولوژی، آماده سازی خاک، تاریخ و فواصل کاشت، داشت، برداشت، دامنه انتشار، بخش های مورد استفاده، خواص دارویی، عوارض جانبی، هشدارها و استفاده در بیماریهای چشم و دهان، دیابت... در پایان با مطالعه موردی در شهرستان طبس، طرح کلی از این محصول بیان می¬گردد.
کلمات کلیدی : گشنیز گیاه دارویی اهمیت اقتصادی لازمه ها راهکارها توسعه ترویج فرآوری شهرستان طبس