تفکر سیستمی و کاربرد آن در مدیریت شهری

منصوره صانعی موسوی¹ لیلا شمس²

1) کارشناسی ارشد مدیریت شهری، دانشگاه علامه
2) دانشجوی دکتری مدیریت دولتی، دانشگاه علامه طباطبایی

کد IOI مقاله : XDDG-FBBDZ
محل انتشار : دومین کنفرانس مدیریت شهری، شهرسازی و معماری(2ncau.ir)
چکیده :
    تفکر¬سیستمی چارچوب و روشی برای شناخت یک مسئله است که جنبه¬های تجزیه و تحلیلی و جنبه¬های ترکیبی آن مسئله را در برمی¬گیرد. ویژگی مهم تفکر¬سیستمی در حل مسائل این است که، با گسترش دیدگاه فرد نسبت به تعداد بیشتری از تعامل¬ها در موضوع مورد مطالعه، آن را در حل مسائل و مشکلات بسیار پیچیده توانمند می¬سازد. در واقع، تفکر¬سیستمی ابزار قدرتمندی برای حل مسائلی محسوب می¬شود که آن مسائل برای توصیف گروه وسیعی از روابط به¬کار می¬روند. سیستم¬های پیچیده از تعداد زیادی عوامل گوناگون تشکیل شده که به شیوه¬ای غیرخطی، با هم در تعامل هستند، و هر کدام بر عملکرد یکدیگر تاثیر بسزایی دارند. زمانی¬که این حجم از عوامل گوناگون درکنش و واکنش قرار دارند، پیش¬بینی یا مدل¬سازی رفتار کلی سیستم بسیار مشکل است. تفکر سیستمی بسته به سطحی که مورد استفاده قرار می¬گیرد به مهارت¬های گوناگونی احتیاج دارد. یک مهندس سیستم برای درک کل سیستم نیازمند درک ارتباطات و در نظرگرفتن و به کارگیری دیدگاه¬های مختلف است. در نظر گرفتن و به¬کارگیری دیدگاه¬های مختلف به مهندس سیستم اجازه می¬دهد از نقطه نظرات همه ذینفعان مانند استفاده¬کنندگان نهایی، تیم طراحی، تیم¬های پشتیبان و تیم¬های اجرایی بهره-مند شود. در حقیقت دیدگاه¬های مختلف به همراه درک کلیه ارتباطات به مهندس سیستم این قابلیت را می-دهد تا دید کامل و گسترده¬ای از سیستم پیدا کند. از آن جا که شهر را می¬توان به¬عنوان یک سیستم پیچیده در نظر گرفت، مدیریت آن را نیز می¬توان با استفاده از تفکر¬سیستمی مورد بررسی قرارداد، به نحوی که مجموعه¬ی ذینغعان و عوامل موجود در شهر را با هم در نظر گرفت، روابط و تعاملات آنها را با هم الگویابی کرد و تاثیر تصمیمات ذینفعان مختلف را بر روی یکدیگر را مشاهده کرد. این پژوهش به لحاظ هدف کاربردی است و در گردآوری مطالب آن با استفاده از شیوه اسنادی، از کتب، مقالات و اسناد استفاده شده است. مدل¬های تفکر سیستمی در مدیریت شهری، الگویی را ارائه می¬دهد که در آن وابستگی عناصر مختلف در یک شهر که تحت تاثیر تصمیمات ذینفعان مختلف است، مشخص خواهد شد. در این الگو به عنوان یک رویکرد کیفی، مدیریت شهری تلاش می¬کند با الگوها و مدل¬های علیت حلقوی، روابط عناصر مختلف و پیچیده قابل مشاهده شود، بازخورها تجزیه تحلیل شود، تا سیستم بتواند رفتار پویای خود را در طول زمان گسترش دهد.

کلمات کلیدی : سیستم تفکر سیستمی شهر مدیریت شهری