بررسی مبانی و کاربردهای الاستوگرافی

محدثه جلیلی¹ سمانه حاجی محمدباقر²

1) کارشناسی مهندسی پزشکی، دانشکده مهندسی برق، دانشگاه دانش البرز، قزوین، ایران.
2) دکتری مهندسی پزشکی ، دانشکده مهندسی برق، دانشگاه دانش البرز، قزوین، ایران.

کد IOI مقاله : XDHZ-FDDCF
محل انتشار : سومین کنفرانس مکانیک،مهندسی برق و کامپیوتر والنسیا اسپانیا(mecconf.com)
چکیده :
    ارزﻳﺎﺑﻲ و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﻤﻲ ﺧﻮاص ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﺑﺎﻓتﻫﺎ و ﺑﺨﺼﻮص ﺧﻮاص اﻻﺳﺘﻴﻚ ﺑﺎﻓﺖﻫﺎي ﻧﺮم در ﺣﺎﻟﻲ ﻛـﻪ در ﻣﺤـﻞ ﻃﺒﻴﻌـﻲ ﺧﻮد در ﺑﺪن ﻗﺮار دارﻧﺪ، ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻛﺎرﺑﺮدﻫﺎي ﺑﺎﻟﻴﻨﻲ ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓـﺮد و رو ﺑـﻪ ﮔـﺴﺘﺮش آن ﺗﻮﺟـﻪ ﻣﺤﻘﻘـﺎن ﺑـﺴﻴﺎري را در ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﻬﺎن در دو دﻫﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻪ ﺧﻮد ﺟﻠﺐ ﻛﺮده اﺳﺖ، وﻟﻲ روش اﻳﻦ ارزﻳﺎﺑﻲ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از روشﻫـﺎي ﻣﺘـﺪاول اﻧـﺪازهﮔﻴـﺮي دﺷﻮار ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ. اﻳﻦ روش در اﺑﺘﺪا ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﻬﺎﺟﻤﻲ ﺑﻮده وﻟﻲ اﻣﺮوزه ﺗﻼش¬های ﻣﺘﻌﺪدي ﺑﺮاي دﺳﺘﻴﺎﺑﻲ به روشﻫﺎي ﻏﻴﺮﺗﻬﺎﺟﻤﻲ، ﺗﺤﺖ عنوان اﻻﺳﺘﻮﮔﺮاﻓﻲ صورت پذیرفته اﺳﺖ. ارتجاع¬نگاری یا الاستوگرافی (Elastography) یک مودالیته تصویربرداری پزشکی است که قابلیت ارتجاع و سختی (stiffness) بافت نرم را تعیین می¬کند. دلیل سنجش نرمی و سختی بافت این است که با استفاده از این کار می¬توان وجود یا وضعیت پیشرفت برخی بیماری¬ها را تشخیص داد. اﻳﻦ ﺗﻜﻨﻴﻚ ﻛﻪ ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ ﺗﺴﺖ ﻟﻤﺲ ﺑﺮ اﻳﻦ اﺻﻞ اﺳﺘﻮار اﺳﺖ ﻛـﻪ ﻣﻴـﺰان ﺳـﻔﺘﻲ ﻳﻚ ﺑﺎﻓﺖ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺸﺨﺺﻛﻨﻨﺪه وﺟﻮد ﺗﻮﻣﻮر در ﺑﺎﻓﺖ ﺑﺎﺷﺪ، ﺑﺎ ﻫﺪف ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺳﺮﻃﺎن ﻣﻄﺮح ﺷﺪه¬ اﺳـﺖ. داده ﭘﺎﻳﻪاي ﻛﻪ در اﻻﺳﺘﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده قرار میﮔﻴﺮد، ﺟﺎﺑﺠﺎﻳﻲ ﻧﺴﺒﻲ بافت است که به کمک امواج ﻓﺮاﺻﻮت رصد می¬شود. در این ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎ، ﺑﺮاي ﺑﺪﺳﺖ آوردن ﻣﻴﺪان ﺟﺎﺑﺠﺎﻳﻲ، اﺑﺘﺪا ﻳﻚ ﺗﺼﻮﻳﺮ از ﺑﺎﻓﺖ اﺻﻠﻲ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه و ﺳﭙﺲ ﺑﺎ ﺗﺼﻮﻳﺮي ﻛﻪ از ﻫﻤﺎن ﺑﺎﻓﺖ ﭘﺲ از اﻋﻤﺎل اﻧﺪﻛﻲ ﺗﺤﺮﻳﻚ ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ، ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد. ﻛﺮﻧﺶ(استرین) ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﺑﺎ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﮔﺮادﻳﺎن ﺗﺨﻤﻴﻦ ﻣﻴﺪان ﺟﺎﺑﺠﺎﻳﻲ، ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﺼﻮﻳﺮي ﺑﺎ ﺳﻄﻮح ﺧﺎﻛﺴﺘﺮي ﻛﻪ اﻻﺳﺘﻮﮔﺮام(ﻛﺮﻧﺶ ﺗﺼﻮﻳﺮ) ﻧﺎم دارد، ﻧﻤﺎﻳﺶ داده میﺷﻮد.

کلمات کلیدی : الاستوگرافی بافت نرم خاصیت ارتجاعی