اندیشه های شهرسازی ایرانی – اسلامی عهد صفویه
اندیشه های شهرسازی ایرانی – اسلامی عهد صفویه
هدیه خداپرست1 علی طهرانچی2
1) پژوهشگر دکتری شهرسازی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب
2) پژوهشگر دکتری شهرسازی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی .
کد IOI مقاله
:
XDZC-FHZGF
محل انتشار :
کنفرانس ملی معماری، عمران، شهرسازی و افق های هنر اسلامی در بیانیه گام دوم انقلاب (icacu.ir)
چکیده :
بالندگی در زمینه شهرسازی و معماری دوره صفویه نسبت به دیگر دوره ها در ایران به جهت وحدت ملی، رونق اقتصادی و تفکرات اسلامی است که زمینه مناسبی برای اعتلای فرهنگ اسلامی– ایرانی فراهم آورد. رشد چشمگیر هنرها مانند نقاشی ، مینیاتور ، قالی بافی و ... در زمان شاه طهماسب به اوج خود رسید، چرا که خصائل زنانه شاه توجه را از معماری منحرف میکرد اما عهد شاه عباس از لحاظ شهرسازی و توسعه شهری در ایران، دورانی طلایی به حساب می آید . در شهرسازی آن دوران که اوج شکوفایی اش در اصفهان به ظهور میرسد، سه رابطه انسان با خدا، انسان با انسان و انسان با طبیعت مطرح میشود . لذا با توجه به اینکه معمولا مهمترین ویژگی های معماری و شهرسازی هر حکومت در تختگاه هایش جلوه میکند، بنابراین با بررسی تختگاه های این دوره میتوان اصول شهرسازی آن دوره را که متاثر از اندیشه های روشنفکران آن بوده، پی برد .
بنابر آنچه گفته شد، نگارنده در پژوهش حاضر که از نوع پژوهش کیفی است و با تحلیل اسناد و مدارک صورت گرفته، برآن است تا ضمن شرحی کوتاه از شکلگیری تبریز، قزوین و اصفهان، نظریه اندیشمندان تاثیرگذار در معماری و شهرسازی این دوره، به الگوها و اصول به کار رفته در ساخت عناصر شهری و ساختار شهری این دوره بپردازد .
کلمات کلیدی : دوره صفویه اصول شهرسازی تختگاه شیخ بهایی شیخ اشراق