طراحی ساختارمند دانشگاه ربع رشیدی
طراحی ساختارمند دانشگاه ربع رشیدی
علیرضا حسینی صدر1
1) عضو هیات علمی دانشگاه محقق اردبیلی
کد IOI مقاله
:
XEAB-GEEBG
محل انتشار :
نخستین همایش ملی دانشگاه آرمانی در گام دوم انقلاب(armaniuma.ir)
چکیده :
مجموعه وقف ربع رشیدی دانشگاه بزرگی بود که در قرن هشتم ه.ق بدست رشیدالدین فضل الله همدانی وزیر فرزانه ایلخانان ساخته شد. وبا مدیریت وی به اوج اعتلای علم وفرهنگ رسید. این مجموعه در ناحیه شرقی تبریز، در دامنهی تپههای سرخاب (ولیان کوه)، حدود 700 سال پیش، در زمان ایلخانیان، دانشگاهی به نام رشیدالدین فضلالله همدانی ایجاد شد. در آن زمان این دانشگاه شامل چهار دانشکده بود که در چهارطرف آن قرار داشت و اربع یاچهار عربی را به خود اختصاص داد و این مکان به نام ربع رشیدی شهرت یافت. در این مقاله به بررسی جنبه های مختلف مجتمع ربع رشیدی از نقطه نظر معماری، اقتصادی و اجتماعی پرداخته شده است. همچنین در این پژوهش سعی بر این شده است که از نظریه مختلف در زمینه تاثیر مجتمع ربع رشیدی در توسعه معماری و شهرسازی استفاده شود. شکوه و عظمت این بنا در عهدخود بی نظیر بوده و از جهت املاک و اموالی که بر آن وقف شده بود و از باب دارالشفا (بیمارستان) و بیت الکتب (کتابخانه) و مدارسی که داشت و مردم و به خصوص بیماران و نیازمندان از آن خیر میبردند، در روزگاه خود بیمانند بود. نقطه قابل توجه در ارتباط با نحوی تامین هزینه های مجتمع می باشد که فضلالله همدانی برای تامین آن مرکز املاک فراوانی را در نقاط مختلف اعماز ایران قدیم، بخشهایی از عراق، افغانستان، گرجستان، ولایت روم، آذربایجان و سوریه وقف این مرکز کردربع رشیدی دارای عملکرد های آموزشی درمانی ، ومذهبی ، عرفانی، وهنری بوده است. وبرای هرکدام از علوم بخش های مختلفی طراحی شده بود. در این پژوهش که بصورت تاریخی وتحلیلی می باشد. تلاش براین است که براساس طراحی محیط وکارکرد هر بخش از مجموعه که بصورت منسجم وهماهنگ بوده است راهکارهای جدید برای بخش های آموزشی مطالعه ودر نتیجه در طراحی فضای آموزشی دانشگاه های معاصر استفاده شود..
کلمات کلیدی : ربع رشیدی دانشگاه آرمانی شهرسازی معماری