سیاست دینی نادر شاه افشار

جعفر آقازاده¹

1) دانشیار گروه تاریخ دانشگاه محقق اردبیلی.

کد IOI مقاله : XEAG-GFFBC
محل انتشار : اولين همایش ملی آذربايجان و مطالعات علوم انساني(azarbaijanstudyuma.ir)
چکیده :
    با حملۀ افغانها به ایران و دست‎یابی آنان به تختگاه صفویان، آغاز بحران عمیق سیاسی، اجتماعی، اقصادی و دینی در ایران بود. با قدرت‎یابی نادرشاه، اوضاع سیاسی ایران نظم پیشین را بازیافت، اما در دیگر حوزه‌ها بحران ادامه یافت. نادر برای گذر از مشروعیت صفویان و بازتعریف مبانی مشروعیت جدید برای حکومت خود، به اقدامات متعدد دینی، سیاسی و نظامی دست زد، اما در این کار ناکام ماند. این مقاله با بهره گیری از رویکرد توصیفی- تحلیلی در پی تحلیل سیاست دینی نادر می‌باشد. یافته‌ها نشان می‌دهد، نادر در ابتدای قدرت‌یابی از مشروعیت دینی بهره برد و خود را به عنوان حامی مذهب تشیع معرفی نمود. او سپس برای رسیدن به قدرت و سلطنت از صفویان مشروعیت زدایی نمود و با این حربه توانست به مقام سلطنت دست پیدا نماید. او در ادامه برای مشروعیت بخشی به سلطنت خود به مبانی و پایه‌های دینی جدیدی توسل جست و شیعۀ تعدیل شده‌ای را در جامعه تبلیغ نمود و تلاش کرد از این طریق وحدت قلمرو حکومتی خود را تضمین نماید و از صفویان و روحانیون حامی آنان هم مشروعیت زدایی نماید.

کلمات کلیدی : نادر شاه صفویان سیاست دینی مذهب شیعه روحانیت شیعه