تبیین بازارهای سنتی ایران بر اساس نظریه تشکیک وجود
تبیین بازارهای سنتی ایران بر اساس نظریه تشکیک وجود
محبوبه نقابی1 مرتضی شجاری2
1) استادیار، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه بناب، بناب
2) استاد گروه فلسفه دانشگاه تبریز
کد IOI مقاله
:
XECZ-HBKFG
محل انتشار :
دومین کنفرانس بین المللی معماری، عمران،شهرسازی،محیط زیست و افق های هنر اسلامی در بیانیه گام دوم انقلاب(2icacu.ir)
چکیده :
ساختار حكمت اشراقي بر مفهوم نور بنا شده است. در مقام مقايسه مفهوم نور در حكمت اشراقي سهروردي همان شأن و نقش مفهوم وجود در حكمت متعاليه صدرايي را بازي مي كند. در دستگاه نظري اشراقي نور بي نياز از تعريف و تحديد است. ظلمت يا تاريكي نيز شأن جايگاه عدم را اشغال مي كند و در تقابل با نور، قرار مي گيرد. حقيقت نور يكي است و آن طيفي، سلسله وار و تشكيكي است. از دید عارفانه و شاعرانه بناهای سنتی جلوه ای از حقیقت مطلق را آشکار می سازند. تشکیک نور نقش مهمی در معماری سنتی ایران ایفا می کند.
در این نوشتار بازار سنتی تبریز از یکسو از بعد تشکیک نور مورد بررسی و مطالعه قرار گرفت و با توجه به این اصل که فعالیتهایی که در هر فضای معماری انجام می گیرد ماهیت آن فضا را تحت تاثیر قرار می دهد، در بازار تبریز فضاها از نظر کاربری مورد تحلیل قرار گرفت. در مرحله آخر هندسه فضایی بازار نیزاز بعد آفاقی و انفسی بودن مورد مطالعه قرار گرفت. نتیجه ای که به دست آمد، این بود که در بازارهای تبریز تشکیک نور، هندسه فضایی وکاربریهای فضایی رابطه ای مستقیم با یکدیگر دارند. یعنی هر چه نور در فضا بیشتر، هندسه و کاربری فضا نیز، انفسی تر می باشند و بالعکس فضاهای کم نورتر از نظر هندسه و کاربری نیز آفاقی تر هستند.
کلمات کلیدی : تشکیک نور سهروردی بازار تبریز هندسه آفاقی هندسه انفسی