بررسی عوامل تاثیر گذار در روند شکل گیری هویت کالبدی شهرها، مورد مطالعاتی: شهر سراب
بررسی عوامل تاثیر گذار در روند شکل گیری هویت کالبدی شهرها، مورد مطالعاتی: شهر سراب
فرزاد زربخش1 محمد محمدپور دامنجانی2 محمد رضا علیپور آزاد3
1) استادیار و عضو هئیت علمی گروه معماری دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل، ایران-
2) دانشجوی دکتری معماري، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل، ایران -
3) دانشجوی دکتری معماري، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل، ایران-
کد IOI مقاله
:
XKHB-AZBCAB
محل انتشار :
کنفرانس سالانه معماری، شهرسازی، هنر، طراحی صنعتی، ساخت و فناوری حکمت بنیان(icahu.com)
چکیده :
در گذر زمان، شهرهای ایران هویتی یگانه و شخصیتی بینظیر داشتند، گویی هر کدام روحی زنده و داستانی ناگفته در دل خود داشتند. اما دریغا که در دنیای امروز، شاهد کمرنگ شدن این هویت، بهویژه در قلب تپنده شهرها، یعنی مراکز قدیمی و بافتهای تاریخی هستیم. گویی روح از کالبد این شهرها ربوده شده و غبار فراموشی بر چهره آنها نشسته است. این دغدغهای عمیق نه تنها برای متخصصان و معماران، بلکه برای هر ایرانی که دل در گرو فرهنگ و تاریخ این مرز و بوم دارد، به وجود آورده است. بیشترین تاثیر بر کالبد شهرها در اواخر دوره قاجار و با ورود مدرنیته به ایران صورت پذیرفته و هویت و ساختار جامعه ایرانی در تقاطع سنت و تجدد قرار گرفت. این تحولات، سیل عظیمی از دگرگونیها را به همراه داشت. معماری، شهرسازی و سبک زندگی مردم دگرگون شد و در نهایت، هویت کالبدی شهرها نیز دستخوش تغییر گشت. شهر سراب، با هویت منحصر به فرد خود، در این میان از این تغییرات بی نصیب نمانده است. این پژوهش، به دنبال پاسخ به این سوالات است که چه عواملی در شکل گیری هویت کالبدی شهر سراب دخیل هستند؟ و عدم توجه به این عوامل در فرآیند نوسازی بافت تاریخی چه پیامدهایی به دنبال خواهد داشت؟ پژوهش حاضر، با روشی توصیفی- تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه ای و همچنین مشاهدات میدانی، به بررسی این موضوع می پردازد. نتایج این پژوهش نشان می دهد که هویت کالبدی شهر سراب با ورود مدرنیته دستخوش تغییرات اساسی شد اما هویت کالبدی آن متأثر از شاخصه های اقلیمی، منطقه ای (فرهنگی) است. عدم توجه به این عوامل در سیمای شهری، می تواند به از بین رفتن حس مکان و تعلق خاطر ساکنان منتهی شود. این پژوهش، در پی آن است که با تبیین عوامل شکل دهنده هویت شهر سراب، راهکارهایی برای حفظ و احیای هویت این شهر ارائه دهد. هدف نهایی این پژوهش، کمک به حفظ و احیای بافت تاریخی شهر سراب و ارتقای کیفیت زندگی ساکنان این شهر است.
کلمات کلیدی : سراب پهلوی اول هویت شهری شکل گیری هویت بافت تاریخی