آیا گسترش گیاهان چوبی مضر است؟مزایاگسترش گیاهان چوبی در مراتع (مقاله مروری)

آیا گسترش گیاهان چوبی مضر است؟مزایاگسترش گیاهان چوبی در مراتع (مقاله مروری)

محسن زارع پور چهاراره گشین1 اسماعیل اسدی بروجنی2 سیده فاطمه موسوی3

1) دانشجوی دکتری علوم و مهندسی مرتع، دانشکدۀ منابع طبیعی و علوم زمین دانشگاه شهرکرد،
2) دانشیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکدۀ منابع طبیعی و علوم زمین دانشگاه شهرکرد
3) دانش آموخته کارشناسی ارشد بیابان زدایی، دانشکدۀ منابع طبیعی و علوم زمین دانشگاه کاشان

کد IOI مقاله : XKHD-AZECHD
محل انتشار : هشتمین کنگره بین المللی توسعه کشاورزی، منابع طبیعی، محیط زیست و گردشگری ایران(8icsda.ir)
چکیده :
    گسترش گیاهان چوبی به‌طور چشمگیری ساختار و عملکرد اکوسیستم‌های ساوانا و علفزارها را تغییر داده و به یک نگرانی بزرگ زیست‌محیطی در سطح جهان تبدیل شده است. بیشتر مطالعات و بررسی‌ها در مورد گسترش گیاهان چوبی، بر تأثیرات منفی این پدیده تمرکز داشته‌اند و فواید آن برای انسان‌ها را نادیده گرفته‌اند.این مقاله به این سوال می‌پردازد که آیا گسترش گیاهان چوبی مضر است و به‌علاوه فواید آن را نیز مورد بررسی قرار می‌دهد. این بررسی عمدتاً بر پایه مقالات منتشر شده‌ای است که از پایگاه داده Google Scholar و با استفاده از کلمات کلیدی مرتبط با گسترش گیاهان چوبی و تأثیرات آن تهیه شده‌اند. نتایج نشا می دهد گسترش گیاهان چوبی معمولاً پوشش علفی را کاهش می‌دهد و باعث تجمع قابل توجه کربن و مواد مغذی در خاک و گیاهان می‌شود، زیرا علفزارها و ساواناها به‌طور فشرده‌تر چوبی می‌شوند. به نظر می‌رسد این پدیده تأثیر شدیدتری بر کشاورزان تجاری در آمریکای شمالی و جنوبی دارد، در حالی که کشاورزان کوچک و دامداران در آفریقا، آمریکای جنوبی و آسیا از فوایدی مانند افزایش تأمین سوخت چوب، دارو، غذا و علوفه برای دام‌ها بهره‌مند می‌شوند. در واقع گسترش گیاهان چوبی نباید به‌طور کلی ناسالم تلقی شود، زیرا این پدیده دارای فایده کلی جذب کربن در خاک و گیاهان چوبی در علفزارها و ساواناها است که به کاهش تغییرات اقلیمی و گرمایش جهانی کمک می‌کند. می‌توان با کاشت گیاهان علفی سایه‌دوست که به عنوان خوراک دام مورد استفاده قرار می‌گیرند، اثر کاهش تولید علوفه را در مراتع تعدیل کرد.

کلمات کلیدی : گسترش گیاهان چوبی مراتع ترسیب کربن فعالیت میکروبی خاک