بررسي عكس‌العمل ارقام مختلف گندم ديم به ميزان مصرف فسفر و روش‌هاي مختلف خاك‌ورزي در تناوب علوفه – گندم در مناطق سردسير شمال‌غرب كشور

بررسي عكس‌العمل ارقام مختلف گندم ديم به ميزان مصرف فسفر و روش‌هاي مختلف خاك‌ورزي در تناوب علوفه – گندم در مناطق سردسير شمال‌غرب كشور

جليل اصغري ميداني1

1) عضو هيات علمي موسسه تحقيقات كشاورزي ديم كشور - مراغه - ايران

کد IOI مقاله : XYAA-ZBCDE
محل انتشار : دومین کنفرانس بین المللی توسعه پایدار، راهکارها و چالش ها با محوریت کشاورزی ، منابع طبیعی، محیط زیست و گردشگری(2icsda.ir)
چکیده :
    در ديم¬زارهاي كشور رطوبت خاك عامل محدود كننده مي‌باشد بدين علت روش‌هاي خاك‌ورزي، مي‌تواند در استفاده بهينه از نزولات جوي تاثيرگذار باشد و با وجود رطوبت در خاك استفاده از مقادير مختلف فسفر نيز مي‌تواند پتانسيل عملكرد ارقام گندم را تحت تاثير قرار دهد. لذا به منظور بررسي عكس‌العمل ارقام مختلف گندم ديم به ميزان كود فسفر و روش‌هاي مختلف خاك‌ورزي، اين پروژه بصورت اسپليت استريپ پلات و بر اساس طرح پايه بلوك‌هاي كامل تصادفي با 36 تيمار در سه تكرار و از سال 1389به مدت چهار سال زراعي در تناوب علوفه پاييزه- گندم در منطقه سردسير (موسسه تحقيقات كشاورزي ديم مراغه) اجرا شد. پس از برداشت علوفه چهار روش خاك‌ورزي گاوآهن قلمي غلتك‌دار (T1)، گاوآهن بدون صفحه‌برگردان + استفاده از سيكلوتيلر (پاورهارو) (T2)، پنجه‌غازي (T3)، بي‌خاك‌ورزي (كاشت مستقيم) (T4) و سه ميزان فسفر خالص صفر (P1)، 15 (P2) و 30 (P3) كيلوگرم در هكتار و سه رقم گندم رقم رصد (W1)، رقم آذر2 ((W2 و رقم سرداري (W3) منظور گرديد. درصد رطوبت وزني خاك در اعماق 15 - 0، 30 - 15 و 45- 30 سانتي‌متر اندازه‌گيري و عملكرد دانه و كاه و كلش تعيين شد.. تجزيه واريانس مركب با برنامه MSTAT-C انجام و ميانگين‌ها با آزمون چند دامنه‌اي دانكن مقايسه شدند. نتايج نشان داد كه روش‌هاي خاك‌ورزي در هر سه عمق از خاک در سطح 1% معنی‌دار و روش T1 نسبت به ساير روش‌ها برتر و به ترتيب اعماق مذكور با 20/27، 04/30 و 76/31 بيشترين درصد رطوبت وزني را داشت. اثر هر يك از فاكتورهاي روش‌های خاک‌ورزی، فسفر و ارقام گندم بر عملكرد دانه و كاه و كلش در سطح 1% معنی‌دار و روش خاك‌ورزي T2 به ترتيب با 709/1 و 610/3 و فسفر P3 با 672/1 و 511/3 و گندم رقم رصد با 613/1 و 388/3 تن در هكتار به ترتيب بيشترين عملكرد دانه و كاه و كلش را داشت.

کلمات کلیدی : خاك‌ورزي فسفر گندم ديم عملكرد خصوصيات خاك