تاثیر تنش خشکی بر ترکیبات روغن ضروری گیاه دارویی زیره سبز
تاثیر تنش خشکی بر ترکیبات روغن ضروری گیاه دارویی زیره سبز
شهرزاد بداغی1 سید محمد مهدی مرتضویان2 سید علیرضا سلامی3 مجتبی رنجبر4 ویستا نمیرانیان5
1) دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی کشاورزی- بیوتکنولوژی کشاورزی، دانشگاه تهران-
2) استادیار ژنتیک مولکولی و مهندسی ژنتیک، دانشگاه تهران-
3) استادیار بیوتکنولوژی و ژنتیک مولکولی، دانشگاه
4) استادیار ژنتیک مولکولی و مهندسی ژنتیک، دانشگاه تخصصی فناوری های نوین آمل-
5) دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی کشاورزی- بیوتکنولوژی کشاورزی، دانشگاه تهران-
کد IOI مقاله
:
XYAA-ZBGEE
محل انتشار :
دومین کنفرانس بین المللی توسعه پایدار، راهکارها و چالش ها با محوریت کشاورزی ، منابع طبیعی، محیط زیست و گردشگری(2icsda.ir)
چکیده :
گیاهان مواد ثانویه ای تولید می کنند که نقش های متفاوت از جمله دفاع در مقابل علفخوار ها و پاتوژن ها دارند. این متابولیت ها ممکن است به شکل دائم در اندام های خاص یا در مراحل ویژه ای از نمو گیاه سنتز شوند. منوترپن ها به عنوان یک گروه مدل جزء این متابولیت های ثانویه می باشند. . آن ها ترکیبات خطی یا حلقوی ایزوپرنوئیدی 10 کربنه و دارای GPP به عنوان پیش ماده هستند. این ترکیبات می توانند در طی نمو طبیعی در اندام هایی مانند ریشه وساقه، در صد ها تاکسون گیاهی تولید شوند، اما مکانیسم های فیزیولوژیکی و مولکولی تنظیمی در تولید آن ها بسیار کم مورد بررسی قرار گرفته است. زیره سبز با نام علمیCuminum cyminum L. از خانواده چتریان Apiacae، گیاهی است دیپلوئید که دارای ویژگی های مهم آنتی اکسیدانی، ضد باکتریایی و ضد قارچی می باشد. در این پژوهش سعی شده است تاثیر تنش خشکی بر روی انواع و میزان و تعداد ترکیبات موجود در اسانس در دو حالت تنش و نرمال بررسی شود. به این منظور ابتدا اکوتیپ اردکان یزد انتخاب و در گلخانه کشت شدند و تنش از طریق روش وزنی در سطح 50 درصد FC اعمال شد. از هر گلدان نمونه برگ تهیه شده و جهت ارزیابی اسانس نمونه ها ابتدا خشک شده و اسانس مستخرج شده از آنها به روش گاز کروماتوگرافی جرمی ارزیابی شد. ترکیبات عمده زیره سبز در اکوتیپ ذکر شده به ترتیب سسکویی ترپن بتا اکورادین، مونوترپن ال فلاندرین و مونوترپن گاما ترپینن می باشد. نتایج نشان می دهند میزان متابولیت های ثانویه گیاه زیره نیز مانند سایر گیاهان تحت تاثیر شدید و مستقیم محیط بوده و بنابراین در اقلیم های گوناگون و مراحل نموی مختلف، متفاوت است. به گونه ای که با پیش روی مرحله نموی از زمان برگ دهی تا گل دهی میزان اسانس افزایش یافته است. علاوه بر این با اعمال تنش خشکی و ایجاد تغییرات فیزیولوژیکی در گیاه پایه میزان متابولیت ثانویه تحت تاثیر قرار می گیرد.
کلمات کلیدی : استرس غیر زنده بتا آکورادین گاماترپینن گاز کروماتورافی جرمی ال فلاندرین ترپنوئید