استقرار بازار آب گامی اساسی در مدیریت منابع آب (مطالعه موردی؛ دشت های ممنوعه شرق استان کردستان)

ولید خالدیان¹ فردین بختیار پناه²

1) کارشناس ارشد مدیریت اجرایی و مدیر اداره منابع آب شهرستان دیواندره-شرکت آب منطقه ای کردستان
2) مدیر واحد درآمد شرکت آب منطقه ای استان کردستان

کد IOI مقاله : XYAC-ZCAAH
محل انتشار : سومین کنفرانس بین‌المللی پژوهش‌های نوین در مدیریت، اقتصاد و حسابداری(3meaconf.com)
چکیده :
    با توجه به ویژگی‌ها و مسائل اقتصادی، اجتماعی و طبیعی حاکم، هم اکنون کشور ایران با بحران آب روبرو می‌باشد و بخشی از این بحران به استفاده ناکارآمد از منابع آب در مهم‌ترین بخش اقتصادی کشور یعنی بخش کشاورزی بر می‌گردد. این فعالیت مهم اقتصادی قسمت عمده ای از منابع آب کشور را در جهت تولید محصول و بعضاً محصولات غیر اقتصادی به خود اختصاص داده است. این بحران در چند سال اخیر همراه با تغییرات اقلیمی وسیع و مسائل اقتصادی و اجتماعی حاصل از آن، استان کردستان و خاصتاً دشت‌های شرقی این استان را نیز با چالش‌های متعددی روبرو نموده است. کمبود منابع آب و کم ارزش بودن آب از نظر اقتصادی از سویی و افزایش بهره برداری‌های بی رویه از منابع آب در بخش کشاورزی از سوی دیگر، تغییر در رویکرد ها و عملکردهای موجود در خصوص بهره برداری از منابع آب در کشاورزی را امری ضروری و دور از اجتناب نموده است. یکی از مهم‌ترین برنامه ریزی‌ها در جهت مدیریت و بهره برداری بهینه از منابع آب؛ استقرار بازارهای آب و اجرایی شدن آن در استان کردستان و دشت‌های مورد مطالعه می‌باشد. هدف از این مقاله بررسی و استقرار بازار آب در دشت‌های ممنوعه شرق استان کردستان می‌باشد و روش تحقیق به صورت کتابخانه ای و میدانی و مقایسه با تجارب استقرار بازار آب در سایر کشورها و در بعضی از دشت‌های ایران می‌باشد. نتایج بررسی‌ها نشان می‌دهد بازارهای آب برای صاحبان حقوق (سهم حق آبه) یک انگیزه‌ای فراهم می‌کند که آب خود را حفظ کنند و مازاد آن را بفروشند و بدین وسیله آب به استفاده های با ارزش بالاتر اختصاص می‌یابد. سازوکار بازار آب (به طور بالقوه) می‌تواند وظایف مرتبط با تخصیص و توزیع منابع آب را بین متقاضیان و مصرف کنندگان آب به صورت کلی و جزیی به عهده بگیرد و تمایل کشاورزان را برای استفاده از تکنولوژی‌های آبیاری کارا افزایش و کمپانی‌های آب را به جستجوی راه‌هایی برای کاهش تلفات آب وا دارد.

کلمات کلیدی : بازار آب تغییرات اقلیمی تخصیص منابع آب حق آبه استان کردستان