بررسی نقش توسعه یافتگی در توزیع جمعیت شهرهای مراکز شهرستان¬های استان گیلان

بررسی نقش توسعه یافتگی در توزیع جمعیت شهرهای مراکز شهرستان¬های استان گیلان

جمشید رحمانی1 نادر زالی2

1) دانش آموخته کارشناسی ارشد شهرسازی، گرایش برنامه ریزی منطقه ای دانشگاه گیلان، ایران-
2) دانشیار گروه معماری-شهرسازی دانشگاه گیلان، ایران-

کد IOI مقاله : XYAK-ZFFKA
محل انتشار : سومین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری(3icsau.ir)
چکیده :
    یکی از اهداف برنامه¬ریزان، رسیدن به توسعه پایدار است. با ایجاد پایداری در شهرها می¬توان به پایداری در استان و نهایتاً کشور رسید. هدف این پژوهش سنجش درجه توسعه یافتگی در توزیع جمعیت شهرستان¬های استان گیلان جهت پایدار ساختن آنها از لحاظ 28 شاخص مختلف توسعه پایدار در ابعاد اقتصادی، زیست محیطی، اجتماعی و کالبدی نهادی است. بدین منظور جهت دستیابی به این هدف در چارچوب روش توصیفی ـ تحلیلی از منابع اسنادی و بهره¬گیری از مدل¬های چند معیاره AHP ،VIKOR استفاده شده است. براي ارزيابي سطوح پايداري شهرها، تحليل نابرابري¬ها از مدل كمي امتیاز استاندارد شده و سپس شاخص¬های مورد نظر از طریق مدل AHP وزن¬دهی شدند و از طریق مدل تصمیم¬گیری چند معیاره VIKOR، 16 شهر استان گیلان از لحاظ پایداری رتبه-بندی شدند. به منظور بررسی نابرابری شاخص¬های مورد نظر از مدل ضریب پراکندگی (CV) استفاده شد. نتایج حاصل از مدل ماتریس استاندارد شده نشان می¬دهد در مجموع شاخص¬های تلفیقی ضريب پايداري بين شهرها متفاوت بوده است به طوري که 27 درصد شهرها در گروه پايدار، 50 درصد شهرها درگروه نیمه پایدار و 22 درصد شهرها در گروه ناپایدار قرار دارند. شهر رشت با مقدار 0.00 به عنوان پایدارترین شهر معرفی شد و شهر شفت با مقدار 1.00 به عنوان ناپایدارترین شهر جهت اولویت پایداری قرار گرفت. همچنین نتایج حاصل از ضریب پراکندگی نشان می¬دهد بشترین نابرابری در شاخص¬های مورد بحث در 16 شهر استان گیلان مربوط به شاخص¬های بعد زیست محیطی است و در نهایت پیشنهاداتی ارائه شده است.

کلمات کلیدی : توسعه یافتگی توزیع جمعیت شاخص ahp vikor استان گیلان