بررسی آسیب پذیری وضعیت کالبدی مناطق شهری با هدف افزایش تاب آوری در برابر زلزله (نمونه موردی منطقه 7 تهران)

بررسی آسیب پذیری وضعیت کالبدی مناطق شهری با هدف افزایش تاب آوری در برابر زلزله (نمونه موردی منطقه 7 تهران)

یوسفعلی زیاری1 مهکامه فتاحی2

1) عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز،
2) دانشجوی دکتری شهرسازی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال،

کد IOI مقاله : XYAK-ZGCKF
محل انتشار : سومین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری(3icsau.ir)
چکیده :
    امروزه عمدتاً شهرها و جوامع سکونتگاهی در مکان هایی ایجاد یا بنا شده اند که به لحاظ مخاطرات طبیعی درمعرض وقوع انواع سوانح طبیعی و یا به دلیل پیشرفت های تکنولوژی در معرض انواع سوانح انسان ساخت هستند. نگاهی که تا کنون در مدیریت سوانح و مدیریت شهری وجود داشته، بیشتر نگاه مقابله ای و کاهش مخاطرات بوده است. یکی از اهداف کاهش مخاطرات در برابر حوادث طبیعی ، تاثیر بر فرم کالبدی شهرها با توجه به مناطق خطرناک به صورت جداگانه بوده است . این هدف با توجه به برنامه ریزی های موقتی برنامه ریزی شهری نظیر توسعه پایدار، رشد هوشمند، و شهرسازی مدرن تدوین شده است . توسعه پایدار به دنبال بررسی نیازهای کنونی ، بدون به خطر انداختن توانایی نسل های آینده و نیازهای آنهاست ، اما این رویکرد نمی تواند بدون توانمندسازی تاب آوری شهرها در برابرحوادث طبیعی و اطمینان از عدم افزایش آسیب پذیری شهرها به دلیل توسعه موفقیت آمیز آینده شهری باشد. فرسودگی و ناپایداری ساختمان‌ها و زیر ساخت‌ها، مصالح غیر استاندارد، عدم بهره‌مندی از کیفیات مطلوب در ساخت‌وسازها در فرایند بازآفرینی و نوسازی شهری در کنار آسیب دیدگی زیست‌بوم‌ها و برهم خوردن تعادل خرداقلیم‌ها و مخاطرات ناشی از بلایای طبیعی بر لزوم اتخاذ سیاست‌های مربوط به تاب‌آور نمودن شهرها تاکید دارند. دراین میان، مفهوم تاب آوری، مفهوم جدیدی است که بیشتر در مواجهه با ناشناخته ها و عدم قطعیت ها به کار برده می شود. در این مقاله با در نظر گرفتن ابعاد متفاوت رویکرد تاب آوری و بررسی بعد کالبدی آن در منطقه 7 تهران، 4 معیار اصلی به همراه زیر معیار های آن در نظر گرفته شده است. با توجه به متنوع بودن معیار های تاثیر گزار در این محدوده به ارزیابی این معیار ها توسط مدل AHP مبادرت ورزیده شده و در انتها به ارائه راهکارهایی در زمینه کاهش اثرات مخرب بحران های طبیعی، پرداخته شده است.

کلمات کلیدی : تاب آوری آسیب پذیری مدیریت بحران فرم کالبدی مدل ahp