نگرشی پسا ساخت گرایانه بر مرگ بهرام در شاهنامۀ فردوسی

رؤیا سیدالشهدائی¹ سامان بی باک² شیرین حسینی³

1) نویسنده مسئول مکاتبات، دانشجوی دورۀ دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران
2) مدرس دانشگاه جامع علمی-کاربردی1مهاباد
3) کارشناس ارشد زبان و ادبیات فارسی

کد IOI مقاله : XYBA-ZHCGF
محل انتشار : سومین کنفرانس بین المللی پژوهش های نوین در علوم انسانی(3mrhconf.com)
چکیده :
    در این مقاله بر آنیم که با بررسی زیبا شناسانه¬ی مرگ یکی از شخصیت‌های حماسۀ فردوسی گوشه‌ای از قابلیت پویایی و تأویل این اثر را تصویر نمائیم. بنیاد اسطوره‌ای ـ تاریخی متون حماسی در ظاهر آنان را به‌سوی تفسیر ناپذیری سوق می‌دهد درحالی‌که بافت داستان‌های شاهنامه به‌گونه‌ای است که متن را به‌شدت تأویلی می‌نماید. حماسۀ فردوسی بافتی پارادوکسی دارد: از سویی در آن نشانه¬هایی است که به نحوی اساسی اصیل و واقعی همچون مشخصه¬هایی منسجم و متناسب و نظام‌مند موجودیت دارند و از سوی دیگر تأویل و تفسیر در آن متوقف نمی‌شود و به‌شدت بافت زدا و معناساز و سرشار از ابهام است، پیوسته می‌کوشد فاقد بافت قطعی بماند، غیر تاریخی و غیر مکانی جلوه کند و بر خود جاودانگی ببخشد. گزینش مرگ بهرام و جلوۀ زیبا شناسانۀ مرگ این قهرمان حماسی مناسبتی است در بیان ویژگی شگرف حماسۀ فردوسی که باوجود گرایش به ساختار پیوسته خصلتی پساساخت¬گرایانه دارد. کلید واژه: شاهنامه، پساساختارگرایی، بهرام، مرگ.

کلمات کلیدی : شاهنامه پساساختارگرایی بهرام مرگ