بررسی نظریه جواز و صحت خرید و فروش اعضای بدن در فقه و حقوق ایران

بررسی نظریه جواز و صحت خرید و فروش اعضای بدن در فقه و حقوق ایران

میلاد حاجری1 فریده کازرونی عفیفون2 سعید عباسی3

1) دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد بین الملل خرمشهر- خلیج فارس – ایران(نویسنده مسئول)
2) دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق خصوصی دانشگاه آزاد اسلامی واحد بین الملل خرمشهر- خلیج فارس – ایران
3) عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد بین الملی خرمشهر- خلیج فارس – ایران

کد IOI مقاله : XYBB-ZHDDB
محل انتشار : سومین کنفرانس بین المللی پژوهش در علوم و تکنولوژی(3rstconf.com)
چکیده :
    ارتباط انسان با اعضای بدن خویش، از مباحثی است که امروزه در حل برخی مسائل مستحدثه بدان توجه می کنند. تعیین نوع این رابطه و قلمرو آن با بررسی ریشه های بحث در متون فقهی، در برخی از مسائل فقهی و حقوقی، همچون اهدای عضو در زمان حیات و پس از آن و همچنین بحث اخذ مال در برابر عضو، اثر مستقیم خواهد داشت.دستیابی به دانش پیوند اعضا سبب طرح مباحث حقوقی واخلاقی فراوانی شده است که یکی از آنها نحوه ارتباط مالی بین دهنده و گیرنده عضو است. مسأله معاملۀ اعضای بدن، واکنشهای متفاوتی از سوی فقها و حقوقدانان به دنبال داشته است. معامله اعضای بدن با توجه به فقدان نص قانونی بایستی با توجه به مبانی فقهی و حقوقی مورد بررسی قرار گیرد. مسئله خرید و فروش اعضای بدن از جمله مسائل مستحدثه فقهی است که فقیهان امامیه در پاسخ به این مسئله دو نظریه را اختیار نموده اند. عده ای از آنان به استناد روایات متضمن مفاد بطلان بیع میته و اجماع بر آن، حکم وضعی خرید و فروش اعضای بدن را بطلان و حکم تکلیفی آن را حرمت دانسته اند. در مقابل، گروهی دیگر به استناد عمومات و اطلاقات آیات و روایات، این خرید و فروش را حلال و صحیح تلقی نموده اند. در این نوشتار، ضمن نقد و بررسی ادله قائل ین به حرمت و بطلان خرید و فروش اعضای بدن و با توجه به ترتیب منفعت محلله عقلائی بر پیوند اعضاء از جمله نجات جان انسان یا رهایی انسانی از درد و رنج که خود یک غرض عقلائی است، و با توجه به شمول عمومات ادله بیع بر جواز و صحت خرید و فروش اشیائی که دارای منافع و اغراض عقلانی هستند، بر نظریه جواز و صحت تأکید شده است.

کلمات کلیدی : حقوق فقه بیع قرارداد اعضای بدن