بررسی علل مهاجرت هنرمندان و شعرای ایرانی به هند در عصر صفویه

بررسی علل مهاجرت هنرمندان و شعرای ایرانی به هند در عصر صفویه

علیرضا کشاورزی نیا1

1) علیرضا کشاورزی کارشناس ارشد تاریخ , دانشگاه آزاد اسلامی واحد ابهر، ایران

کد IOI مقاله : XYBD-ZKDCZ
محل انتشار : چهارمین کنفرانس بین المللی پژوهش در علوم و تکنولوژی(4rstconf.com)
چکیده :
    : در دوره صفوی، گروه زیادی از هنرمندان و شعرای ایران به سرزمین هند مهاجرت کردند. اوج این مهاجرت ها در دوره سلطنت شاه طهماسب (930-958ق) است. طبع او، حرص مفرطش در ثروت اندوزی، عدم تمایل به سرمایه‌گذاری در توسعه و تحوّل هنر و ادب و قطع حمایت از هنرمندان و شعرا، و اخراج نقّاشان و هنرورزان از کتابخانه سلطنتی و... به مهاجرت گسترده اهل علم و ادب و هنر به سرزمین هند انجامید. محیط امن هند به لحاظ سیاسی و اجتماعی و حمایت دربار پادشاه گورکانی هند از هنرمندان و شعرای ایرانی، مهاجرت بیشتر این جماعت را برانگیخت و در پی آن، مکاتب نوین هنری و ادبی در کشور هند به وجود آمد. همایون و اکبر شاه و نیز دولتمردانی چون خان خانان عبدالرحیم و نواب ظفرخان، همواره با شعرا و هنرمندان مصاحبت داشتند و از حمایت و ترغیب آنان غافل نبودند. در دوره اکبرشاه، بیش از یکصد تن از نقاشان هند و تحت تعلیم نگارگری ایرانی قرار گرفتند که ثمره این آموزش، ایجاد مکتب نگارگری ایران و هند است. در دوره جهانگیر شاه برحسب علایق این پادشاه، گرایش های متفاوتی همچون پرتره سازی، نمایش صحنه های درباری، نقاشی از طبیعت، گل ها و حیوانات و... پدید آمد. نیز از مشخّصات نقّاشی این دوره نفوذ هنر غرب در نگارگری و ایجاد مُرقّعات است که جای کتاب های مصوّر دوره اکبرشاه را گرفته اند. در دوره شاه جهان نیز مُرقّع سازی و شبیه سازی رواج داشت، اما در این دوره، نخستین گام ها در جهت تمرکز زدایی نقاشی برداشته شد و این هنر از انحصار دربار شاهی خارج گردید و با پراکنده شدن نقّاشان در دربارهای محلّی، راه برای محلّی شدن نقاشی در دوره اورنگ زیب، هموار شد.

کلمات کلیدی : مهاجرت هنرمندان مکتب نگارگری خوشنویسی سبک هندی مرقعات