مقایسه فرآیندهای مختلف مدیریتی آب کشاورزی به منظور شناسائی عوامل موثربراستقرار نظام جامع برنامه ریزی آب در استان خوزستان
مقایسه فرآیندهای مختلف مدیریتی آب کشاورزی به منظور شناسائی عوامل موثربراستقرار نظام جامع برنامه ریزی آب در استان خوزستان
وحید چناری1 دلال مدحج2 عادل دحیماوی3
1) استادیار دانشگاه آزاد واحد جامع شوشتر
2) هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد سوسنگرد
3) دانشجوی دکترا- دانشکده مهندسی علوم آب دانشگاه شهید چمران اهواز
کد IOI مقاله
:
XYBF-AZZCA
محل انتشار :
کنفرانس بین المللی پژوهش های نوین در علوم کشاورزی و محیط زیست(aseconf.com)
چکیده :
از دیرباز کشاورزی به عنوان یکی از اصلیترین بخشها در رونق بخشی به اقتصاد هر کشور مورد توجه خاص جوامع بشری قرار گرفته است. کشور ایران با گستره وسیعی از اراضی مرغوب، منابع آب شیرین و آب و هوای متنوع یکی از مستعدترین نقاط کره زمین جهت انجام امور کشاورزی میباشد. این در حالی است که علیرغم وجود ظرفیتهای فوقالعاده و سهم بسیار بالای مصرف آب در بخش کشاورزی، عملکرد و تولید محصول به ازای هر واحد سطح و میزان آب مصرفی بسیار پایین است که ناشی از فقدان بینش، دانش و مهارت کشاورزان در زمینه مدیریت آب میباشد.پژوهش حاضر با هدف شناسایی عوامل مؤثر بر موفقیت تشکل های آب بران از دیدگاه بهره برداران حوزه های آبیاری و زهکشی کرخه شمالی و جنوبی استان خوزستان صورت گرفته است. جامعه آماری مطالعه، بهره برداران 5 تشکل فعال در حوزه های کرخه شمالی و جنوبی استان خوزستان با جمعیت 4000 نفر بوده است. به منظور تعیین نمونه آماری از جدول مورگان استفاده شد و حجم نمونه 245 نفر محاسبه گردید. نتایج حاصل از تحلیل عاملی، منجر به شناسایی پنج عامل مؤثر بر موفقیت تشکل های آب بران تحت عنوان عامل اجتماعی-فرهنگی (251/40)، عامل مهارت فنی (420/5)، عامل مدیریتی (254/4)، عامل آگاهی (411/3) و عامل حمایت و پشتیبانی از سوی دولت (325/3) شد. این پنج عامل در مجموع 661/56 درصد کل واریانس متغیر وابسته را تبیین کرده اند. همچنین نتایج حاصل از تحلیل همبستگی نشان داد بین سن بهره برداران و موقعیت اراضی آبی با عامل های موفقیت تشکل آب بران از جمله، مدیریتی، اجتماعی-فرهنگی، مشارکت، حمایت و پشتیبانی از سوی دولت و مهارت فنی بهره برداران رابطه منفی و معنی داری در سطح یک درصد وجود داشت، این در حالی است که بین متغیرهایی چون میزان تحصیلات، میزان مساحت اراضی آبی، سابقه عضویت در تشکل ها، نوع مالکیت اراضی و میزان استفاده از کانال های ارتباطی با عامل های مذکور در موفقیت تشکل های آب بران، رابطه مثبت و معنی دار وجود دارد.
کلمات کلیدی : مدیریت مشارکتی آب تشکل های آب بران انتقال مدیریت آبیاری کرخه حوزه های آبیاری و زهکشی عوامل موفقیت