تعیین روند مقاومت به سرما با روش LT50 در ارقام و لاین های دابلد هاپلوئید گندم در شرایط کنترل شده

تعیین روند مقاومت به سرما با روش LT50 در ارقام و لاین های دابلد هاپلوئید گندم در شرایط کنترل شده

مرتضی باقریان1 رضا بزرگی پور2 رسول خداویردی وند کشتیبان3

1) استادیار گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشگاه ازاد اسلامی اردبیل
2) دانشیار موسسه اصلاح و تهیه نهال و بذر کرج
3) مربی گروه کشاورزی دانشگاه پیام نور

کد IOI مقاله : XYBF-ZKKGB
محل انتشار : کنفرانس بین المللی پژوهش های نوین در علوم کشاورزی و محیط زیست(aseconf.com)
چکیده :
    مقاومت به سرما در گندم، یکی از مهم ترین عواملی است که سبب بقاء در زمستان می شود و مطالعه تحمل به تنش سرما درژنوتیپ های گندم جهت افزایش عملکرد در شرایط نامساعد طبیعی ضروری به نظر می رسد. بر این اساس ازمایشی شامل سه لاین دابلدهاپلوئید (DH42,DH22وDH59) گندم نان به همراه رقم های والدی روشن (تیپ زمستانه) و رقم زاگرس (تیپ بهاره) به صورت فاكتوريل در قالب طرح آزمايشي بلوك هاي كامل تصادفي در شرايط كنترل شده (Cº4) ودر چهار دوره عادت دهي به سرما (0 ، 14 ، 28، 42 روز) در سه تكرار در موسسه اصلاح و تهیه نهال و بذر کرج اجرا شد. نتايج تجزيه واريانس در ارتباط با صفت LT50 در ارقام والدی و لاین های دابلدهاپلوئید نشان داد كه اثرات ساده ژنوتیپ ، تعداد روزهاي عادت دهی و اثر متقابل اين دو در سطح احتمال 1% معني دار است.بر این اساس تجزیه واریانس لاین ها و رقم " DH22 و زاگرس" بهاره نشان داد اثر تعداد روزهاي عادت دهي به سرما بر روی LT50معني دار نبود،اما تجزيه واريانس صفت LT50 دررقم و لاین های دابلدهاپلوئید زمستانه نشان داد كه در هر 3 رقم و لاین دابلدهاپلوئیدزمستانه اثر تعداد روزهاي روزهاي عادت دهي به سرما معني داربود. مقايسه ميانگين هاي ارقام و لاین ها در ارتباط با صفت LT50 نشان داد که در ارقام ولاین های ""DH59 ، ""DH42 و " بک کراس روشن" که زمستانه محسوب می شوند،اختلاف معني داري بين زمان هاي مختلف بهاره سازي از زمان اول نمونه برداری(صفر روز) تا زمان سوم (28 روز) نمونه برداری در شرایط سرمای4 درجه سانتیگراد وجود داشت . حداکثر مقاومت به سرما در رقم والد " بک کراس روشن" زمستانه در حدودLT50= -5.8 ºC (در زمان 28 روز) بدست آمد بود ،در حالیکه حداکثر مقاومت به سرمای لاین های زمستانه ""DH42و "DH59 " درحدود LT50= -8 ºC ودر زمان مشابه (28 روز) بدست آمد .البته پس از تکمیل بهاره سازی مقاومت به سرمای رقم و لاین های زمستانه کاهش یافت. این تحقیق بر موثر بودن استفاده از شاخص LT50، جهت مطالعات تحمل به سرما در گندم تاکید نمود، بطوریکه این شاخص توانست ارقام زمستانه و بهاره را از نظر عادت دهی به سرما متمایز نماید.

کلمات کلیدی : گندم تحمل به سرما دابل هاپلوئید lt50