بررسی عوامل موثر در تاب¬آوری فضاهای شهری ( مورد پژوهشی: بازار تاریخی شهر اصفهان)
بررسی عوامل موثر در تاب¬آوری فضاهای شهری ( مورد پژوهشی: بازار تاریخی شهر اصفهان)
پروین پرتوی1 مصطفی بهزادفر2 زهرا شیرانی3
1) دانشیارگروه شهرسازی،دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر، تهران، ایران
2) استاد گروه شهرسازی،دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت، تهران،
3) کارشناس ارشد طراحی شهری، دانشگاه هنر، تهران،
کد IOI مقاله
:
XYBH-AZCBH
محل انتشار :
کنفرانس بین المللی عمران، معماری و منظر شهری(iccacs.com)
چکیده :
تاب¬آوري در شهرسازي از اوايل دهه 1990 ميلادي مورد توجه قرار گرفته است .گرچه برخي بر اين باورند كه دسترسي به شهر تاب¬آور يك اتوپياست ولي در عمل تفاوت درجه تاب¬آوري شهرها در برابر تغييرات، مؤيد امكان ايجاد شرايطي براي ارتقاء تاب¬آوري آنها است طراحی شهری اصفهان در دورة صفویه دارای جنبههای خلاقانهای است که امروز هم پس از صدها سال به گونه مطلوبی تاب¬آور بوده است. این مقاله با هدف بازشناسی طراحی شهری این دوره، به طور خاص با بررسی بازار قیصریه شهر اصفهان میکوشد به این پرسش پاسخ دهد که شهرسازان عصر صفوی از چه شیوههای بدیعی برای طراحی شهری استفاده کردهاند که موجب تاب¬آوری این فضاها تا کنون گردیده است.روش پژوهش کیفی و مبتنی بر رویکرد تحلیل محتوا و سپس توصیفی- تحلیلی است در این راستا ابتدا با شیوه استدلال قیاسی ، مراجعه به منابع معتبر صورت گرفته و پس از بررسی مفهوم تاب¬آوری و تاب¬آوری فضایی مدل مرتبط با تاب¬آوری فضایی ارائه شده است سپس با شیوه استدلال استقرایی به بررسی بازار قیصریه اصفهان از طریق تحلیل محتوای مصاحبه¬های انجام گرفته با استفاده¬کنندگان در ارتباط با علل استفاده از این مکان، پرداخته و پس از استخراج علل مربوطه و تدقیق مدل تاب-آوری فضایی مرتبط با بازار قیصریه اصفهان، به توصیف و تحلیل آن علل در ابعاد کاربردی پرداخته شده است.
نتایج اجمالی این تحقیق نشان میدهد طراحی شهری هنرمندانه و با توجه به شرایط اقلیمی و در نهایت وجود کاربریهای متنوع، قرار گرفتن اماکنی مانند مسجد، قهوهخانه، حمام، زورخانه و سایر اماکن فرهنگی، اجتماعی در کنار کاروانسرا، تیمچه و دکانها که کاربردی اقتصادی دارند، در بهبود کارکرد هر کدام اثر مثبت داشته است و سبب تاب-آوری فضایی بازار مذکور گردیده است امروزه نیز میتوان از این ویژگی¬ها در طراحی شهرهای جدید و در بهبود فضاهای شهرهای تاریخی بهره گرفت.
کلمات کلیدی : واژگان کلیدی تاب¬آوری تاب¬آوری فضایی طراحی شهری عصر صفوی بازار قیصریه اصفهان