تفحص هفت وادی عشق عطار در معماری حمام های سنتی

تفحص هفت وادی عشق عطار در معماری حمام های سنتی

سمیرا عسگری1 علیرضا جزپیری2 مهپاره نصیری3

1) دانشجوی کارشناسی ارشد معماری، موسسه آموزش عالی روزبه، زنجان-
2) استادیار موسسه آموزش عالی روزبه، عضو هیئت علمی دانشگاه
3) فارغ التحصیل رشته معماری، مقطع کارشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد زنجان، زنجان-

کد IOI مقاله : XYBH-AZDEA
محل انتشار : کنفرانس بین المللی عمران، معماری و منظر شهری(iccacs.com)
چکیده :
    با نگاهی مختصر به متون دوران های مختلف تاریخی می توان دریافت که حداقل در همه ی دوره های اسلامی، حمام های عمومی فراوانی در شهرهای مسلمین وجود داشته و با توجه به تعداد آن ها در هر شهر از حیث اهمیت قابل مقایسه با مساجدند. شست‌وشوی بدن و حمام کردن برای ایرانی‌ها علاوه بر پاکیزه کردن تن، یک آیین مذهبی هم بوده است. غسل کردن چه به صورت واجب و چه به صورت مستحب، به مناسبت‌های مختلف به مسلمان‌ها سفارش شده، پس انتظار می رفت که این آیین دینی بصورت تصادفی اتفاق نیفتد و با یک پیشینه فکری در ساختاری مطلوب به ثمر نشیند؛ بنابراین لازم دانستیم که با بررسی مراحل ساختاریِ در نظر گرفته شده در معماری حمام و یافتن ارتباط آن با عالم عرفان، یک وجه تشابهی در آنها بیابیم. بدین منظور به جست و جوی هفت وادی عشق عطار در هفت مرحلة ساختار حمام های سنتی پرداختیم. با استناد به اینکه تصوف به صنایع و هنرها از جمله معماری راه یافته است، در این مقاله سعی شد تا میزان تجلی جلوه های عرفان در راستای هفت شهر عشق عطار (طلب ،عشق، معرفت، استغنا، توحید، حیرت، فنا)، در معماری حمام های سنتی ( ورودی، دالان، هشتی، بینه، میاندر، گرمخانه و خزینه) بررسی گردد که با توجه به این شرایط و اهداف، روش کتابخانه ای بکار رفته است. که هدف آن بازنگری به معماری والای سنتی ایرانی و شکل گیری آن با استناد به مفاهیم آیینی می باشد که در آن ایجاد نگرشی بدیع از زاویه ای جدید و یافتن ارتباطِ جلوه ای از معماری سنتی ایرانی با عرفان را در ذهن خوانندگان تداعی خواهد کرد.

کلمات کلیدی : واژگان کلیدی هفت وادی عشق عرفان تصوف حمام های سنتی معماری