تجلی جلوه های معنوی درنقوش کاشیکاری مسجدکبود و مسجدشیخ لطف الله

تجلی جلوه های معنوی درنقوش کاشیکاری مسجدکبود و مسجدشیخ لطف الله

ام لیلا محمدی1 محمد عظم زاده2 ریحانه سواری هراب3

1) دانشجوی کارشناسی ارشد پژهش هنر
2) استادیار دانشگاه مازندران
3) کارشناس چند رسانه ای

کد IOI مقاله : XYBH-AZGBA
محل انتشار : کنفرانس بین المللی عمران، معماری و منظر شهری(iccacs.com)
چکیده :
    مسجد محل انجام فرایض مسلمانان و همچنین محل تجلی هنری برای وصف یکتایی خداوند و معنویت اسلام است، به عبارت دیگر محل ملاقات دین با هنر است و مهم¬ترین نمودهای هنر و معماری اسلامی در آن دیده می¬شود و از این هنر به عنوان هنر قدسی یاد می¬شود. با گذر زمان مسجد ها از شکل اولیه، ساده و بدون تزیینات خود تغیر پیدا کردند و آراسته به تزییناتی در راستای ارزش-های اسلامی شدند؛ از کاشی¬کاری (معرق، هفت رنگ وغیره)، گچ¬بری و غیره برای تزیینات در مسجدها استفاده شد، که با تلفیق نقش و رنگ علاوه بر جنبه زیبایی شناسانه به فضای معنوی حاکم بر بنا می افزود و هویتی مذهبی به بنا می¬بخشید؛ واقع معماری اسلامی با تزیینات وسیع و چشم نوازش، سعی در انتقال پیام خود در قالب رموز اسلامی داشته است. این مقاله در صدد پاسخ¬گویی به این سوال است که نقوش کاشی¬کاری شده در مسجد¬های مورد مطالعه (مسجد شیخ لطف الله و مسجد کبود) بر کدام وجه از احکام و جنبه معنوی اسلام دلالت دارد. نتایج حاصل از این پژوهش که به روش توصیفی_ تحلیلی محقق گشته و جمع¬آوری اطلاعات به روش میدانی_کتابخانه ای صورت گرفته، نشان داده است، در تمام نقوش و نماد¬های ترسیم شده بر تزئینات مناره¬ها و گنبدها، زیر سقف، و محراب مظهر قدرت خداوند هستند، از آن¬رو که شمسه¬ها و اسلیمی¬ها، گل هشت پر و ستاره پنج¬پر که دارای رمز نهفته و مفاهیم دین اسلامی هستند، همگی نشانه¬ها و مظاهری از طبیعت هستند. بیش از دیگر نقش¬های برگرفته از طبیعت، اسلیمی¬ها و ختایی¬ها و پیچ و تاب این نقوش بر جنبه معنوی این فضا می¬افزاید.

کلمات کلیدی : مسجد شیخ لطف الله مسجد کبود نقش کاشیکاری