تخمین نرخ فرسایش در مئاندرهای رودخانه کارون در بازه اهواز تا دارخوین با استفاده از نتایج مدل mike11 و معادلات تجربی

تخمین نرخ فرسایش در مئاندرهای رودخانه کارون در بازه اهواز تا دارخوین با استفاده از نتایج مدل mike11 و معادلات تجربی

علی رحم رحیم پور1

1) کارشناس ارشد مهندسی عمران آب،

کد IOI مقاله : XYBK-AZKEC
محل انتشار : کنفرانس بین المللی توسعه با محوریت کشاورزی ، محیط زیست و گردشگری(icdat.ir)
چکیده :
    رودخانه كارون دردشت خوزستان به شکل پیچان رود است که به همین دلیل عمده فرسایش‌های آن در قوس خارجی پیچان‌رودها اتفاق می افتد و در اثر این اتفاق علاوه بر تغییرات مرفولوژی رودخانه باعث از بین رفتن اراضی حاصلخیز ، تخریب باغات و روستاها و از همه مهمتر درخطر گرفتن ابنیه مجاور از قبیل پل‌ها و جاده‌ها می‌شود. با توجه به تعداد زیاد قوس¬های رودخانه و درخواست‌های مکرر از کشاورزان و ذینفعان برای اجرای روش‌های کنترل ساحل و به دلیل محدودیت‌های اعتباری امکان اجرای کارهای کنترل فرسایش تنها در محدود قوس‌هائی امکان پذیر است. از این رو اولویت بندی قوس‌های در حال فرسایش بر اساس شاخص‌هائی باید انجام شود که یکی از این شاخص‌ها نرخ فرسایش سالیانه هر قوس می‌باشد. در این تحقیق این شاخص در تعداد 29 قوس واقع در جنوب اهواز به کمک مدل تحلیل انجام شده است. اطلاعات هیدرولیکی این مدل تحلیل از جمله تنش برشی به کمک مدل عددی Mike11 و برای دبی سیلاب دوساله، معادل دبی غالب، بدست آمد. از این رو ابتدا خصوصیات هندسی رودخانه در محدوده مورد نظر شامل پلان رودخانه و مقاطع هندسی رودخانه تهیه شد. اطلاعات هیدرولوژی رودخانه، هیدروگراف سیل دو ساله، در محل ایستگاه اهواز بعنوان مرز بالادست داده‌های تغییرات زمانی سطح آب در در رودخانه حفار و بهمنشیر، هر دو جذر و مدی، بعنوان مرز پائین دست تهیه و مدل به کمک داده‌های ایستگاه آبسنجی دارخوین، در محدوده بین مرزهای بالا دست و پائین دست، کالیبره شد. سپس مدل Mike11با دبی سیل دوساله اجرا و شرایط هیدرولیکی شامل سرعت و تنش و عمق آب در محدوده قوس‌های مورد نظر استخراج گردید. آنگاه به کمک یک مدل تحلیلی ژئوتکنیکی و رابطه بار بستر اینشتین براون نرخ فرسایش سالیانه سواحل در محل هر قوس محاسبه گردید. نتایج این بخش نشان داد که به طور ميانگين سواحل قوس‌ها در هرسال به میزان 65/1 متر در اثر فرسایش جابجا می‌شوند.

کلمات کلیدی : مدل mike11 نرخ فرسايش كارون بار بستر تنش برشي