تغییرات فصلی و سالانه ساختار دما و شوری و گردش آب سطحی دریای خزر

تغییرات فصلی و سالانه ساختار دما و شوری و گردش آب سطحی دریای خزر

داریوش منصوری1 مسعود صدری نسب2 محمد اکبری نسب3

1) دانشجوی دکتری فیزیک دریا، دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر، دانشکده علوم دریایی و اقیانوسی،
2) دانشیار، دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر، دانشکده علوم دریایی و اقیانوسی، فیزیک دریا،
3) استادیار، دانشگاه مازندران، دانشکده علوم دریایی و اقیانوسی، فیزیک دریا،

کد IOI مقاله : XYCC-ACZZD
محل انتشار : کنفرانس بین المللی علوم و مهندسی(icesconf.com)
چکیده :
    در این تحقیق تغییرات دما و شوری آب دریای خزر با استفاده از مدل POM بررسی شد. مدل POM، مدلی اقیانوسی با مختصات عمودی سیگما، شبکه‌ی افقی منحنی‌وار راست گوشه است. در این مدل از داده های میدان دما و شوری WOA و از داده های باد، بارش، تبخیر، یخ، تابش امواج کوتاه و بلند، اخذ شده از بانک داده‌های روزانه ECMWF، با دقت 5/7 دقیقه و با گام زمانی ۶ ساعته و برای بتی‌متری از داده‌های GEBCO08 با دقت ۳۰ ثانیه استفاده شده است. ابتدا مدل برای مدت ده سال (1988-1997) اجرا شد و نتایج آن پس از بررسی پایداری، با داده های اندازه گیری موجود (1996) مقایسه گردید که تطابق خوبی بین الگوی تغییرات دما و نیز شوری مشاهده می شود. در ادامه، مدل برای ده سال اخیر (2005-2014) اجرا گردید از نتایج این تحقیق، بیشینه اختلاف دمای میانگین فصلی آب سطحی دریای خزر در زمستان، بهار، تابستان و پائیز به ترتیب برابر °C18، °C12 ، °C9 و °C16 می باشد. گرادیان شدید شوری سطحی در تمام فصول در ناحیه ای بین دو حوزه شمالی و میانی رخ می دهد. اختلاف دمای سطحی ناحیه غربی و شرقی حوضه میانی در فصل تابستان، نشان از فراجوشی آب این بخش از دریای خزر می باشد. تغییرات میانگین چگالی و گردش آب سطحی سالانه دریای خزر، سه گردش آب را نشان میدهد. یک گردش آب کوچک ساعت گرد نسبتا ضعیف در حوضه شمالی و یک گردش آب بزرگ پاد ساعت گرد قوی در مرکز حوضه میانی و یک گردش ساعت گرد نسبتا قوی و کوچک در جنوب حوضه جنوبی می باشد که با توجه به گردش های فصلی آنها، واداشت باد در حوضه شمالی و واداشت میدان چگالی ناشی از ساختار ترموهالاین در حوضه جنوبی، نسبت به واداشت های دیگر، در شکل گیری جریان ها در آن حوضه موثرتر می باشند.

کلمات کلیدی : ساختار دما و شوری گردش آب مدل pom داده های woa دریای خزر