اثر تغییر زاویه‌ی انتشار میدان موج برشی بر تغییر شکل حفرات مستطیلی شکل

اثر تغییر زاویه‌ی انتشار میدان موج برشی بر تغییر شکل حفرات مستطیلی شکل

امیرحسین پریز1 حسین جهانخواه2 مرتضی بسطامی3

1) دانشجوی کارشناسی ارشد عمران گرایش زلزله، پژوهشگاه بین المللی زلزله شناسی و مهندسی زلزله،
2) استادیار، پژوهشگاه بین المللی زلزله شناسی و مهندسی زلزله،
3) دانشیار، پژوهشگاه بین المللی زلزله شناسی و مهندسی زلزله،

کد IOI مقاله : XYCD-ACDAK
محل انتشار : دومین کنفرانس بین المللی ژئوتکنیک و مهندسی لرزه ای(icguee.ir)
چکیده :
    سازه ها و حفرات زیرزمینی یکی از مهم‌ترین رکن‌های فضای شهری در جامعه کنونی بوده و برای موارد متعددی در سیستم حمل و نقل شامل متروها، خطوط راه آهن، بزرگراهها و همین طور برای انبار مصالح و انتقال آب و فاضلاب مورد استفاده قرار می‌گیرد. با مرور موارد تاریخی مشاهده می‌گردد که درصد خرابی اینگونه سازه ها در اثر زلزله نسبت به سازه های سطحی پایین تر می‌باشد. لیکن در زلزله‌های نظیر زلزلة سال 1995 کوبه در ژاپن، زلزله 1995 چی چی تایوان و زلزله 1999 کوکائلی ترکیه، سازه های زیرزمینی دچار خسارت عمده ای شده‌اند. مسائل سازه ای یکی از تعیین کننده‌ترین بخش‌های موجود در طراحی پروژه های زیرزمینی است. در طرح این سازه ها نسبت به سازه های روزمینی نکات پیچیده و مبهم بیشتری وجود دارد و محاسبة نیروهای وارده و پارامترهای مؤثر در آن ها با تقریب زیادی همراه است. آنالیز لرزه‌ای حفرات زیرزمینی از دیدگاه تأثیر متقابل بر روی سازه‌های زیرزمینی، به واسطة اندرکنش خاک - سازه بسیار حائز اهمیت می‌باشد. در بحث سازه های زیرزمینی عموماً نیروهای اینرسی ملاک نمی‌باشد بلکه تغییر شکل تحمیلی از سوی خاک پیرامون به سازه در اثر انتشار میدان موج از اهمیت زیادی برخوردار است. نکته قابل تأمل آن است که تغییر شکل دیواره‌های حفره، پیش از احداث سازه، با تغییر شکل های میدان آزاد خاک متفاوت است. این نکته، علی رغم اهمیت، کمتر در ادبیات فنی مورد توجه قرار گرفته است. در این مقاله با استفاده از آنالیز عددی با روش اجزاء محدود، تغییر شکل اعوجاجی و کرنش برشی حفرات مستطیلی شکل مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج برای زوایای مختلف انتشار میدان موج لرزه‌ای برشی و ابعاد مختلف حفره بحث گردیده و نشان داده شده است گزاره‌های موجود در ادبیات فنی با محدودیت‌هایی رو به رو است.

کلمات کلیدی : آنالیز لرزه‌ای سازه‌های زیرزمینی حفرات مستطیلی شکل تغییر شکل اعوجاجی کرنش برشی