بررسی معیارهای یک محله پایدار (نمونه موردی: محله گلسار رشت)

بررسی معیارهای یک محله پایدار (نمونه موردی: محله گلسار رشت)

مریم صبوری1 مینا سمیع یوسفی2 فاطمه سمیع یوسفی3 فاطمه مرزبان پناه4

1) کارشناسی ارشد برنامه ریزی شهری و منطقه ای، دانشگاه امام خمینی قزوین،
2) کارشناسی ارشد طراحی و برنامه ریزی شهری و منطقه ای، دانشگاه آزاد قزوین
3) کارشناسی ارشد معماری، دانشگاه گیلان
4) کارشناسی ارشد طراحی و برنامه ریزی شهری و منطقه ای، دانشگاه آزاد قزوین

کد IOI مقاله : XYCE-ADDGF
محل انتشار : کنفرانس بین المللی عمران ، معماری و زیرساخت های شهری(icica.ir)
چکیده :
    گنجاندن اصول پایداری در طرح محله حائز اهمیت است، چرا که بسیاری از مشکلات پیش رو در مقیاس شهرهای بزرگ درحقیقت پیامدهای فزاینده برنامه¬ریزی ضعیف و بد در سطح کوچک محله است. معمولا براي شناسايي محله‌ها به شاخص‌هایی نياز است كه ابتدا بايد از جاهاي كوچك مثل سكونت با الهام از ويژگي‌هاي اقتصادي،اجتماعي و حتي تكنولوژيكي(فني) ساكنان شروع كرد و بعد به كاربري‌هاي عمومي شامل مراكز تجاري محله‌اي(بازار)، مساجد و شبكه دسترسي معابر توجه كرد. البته اين كاربري‌ها چون عمدتاً در مراكز محله واقع شده‌اند، هم مركزيت دارند و هم دسترسي‌ها را آسان و راحت مي‌كنند. گرچه در طي زمان و برحسب نياز كم و زياد مي‌شوند، اما به هر صورت علاوه بر اينكه به عنوان شاخص كالبدي در محل استقرار مي‌يابند، كاركرد اجتماعي واقتصادي هم به همراه دارند و نيازهاي مادي و معنوي ساكنان محله‌ها را در طول شبانه روز تامين مي‌كنند. رفتارهاي اجتماعي نيز بر اساس همين تعاملات تنظيم و كنترل مي‌شوند كه مجموعه آنها در بستر عناصر كالبدي هويت محله رامي‌سازند و احساس تعلق خاطر و دلبستگي‌ها، پايداري و سرزندگي و نشاط را در محله‌ها افزايش مي‌دهند. تا قبل از انقلاب صنعتي و رشد فزاينده شهرها، محلات شهري رشدي بطيء و تدريجي داشتند و ضمن حفظ ارزش هاي طبيعي، اجتماعي و كالبدي خود، به نيازهاي نسبتاً ثابت ساكنين پاسخ می دادند. اما در عصر جديد به تبع افزايش جمعيت و رشد سريع شهرها، محلات شهري، فرصت نيافتند تا خود را با مقتضيات جديد محلات شهري وفق دهند. به همين علت، به دليل بي پاسخ ماندن بسياري از نيازهاي ساكنين، بي ساماني ها و اختلالات زيادي بر اين محلات حاكم گرديد. نگرش توسعه پايدار محله كه حاصل تلفيق دو رويكرد توسعه محله اي و توسعه پايدار است، می كوشد به نيازهاي محله در دوران تغييرات سريع و نيازهاي متغير پاسخ دهد. رويكرد توسعه محله اي پايدار تلاش مي كند با تقويت و بهبود فضاهاي كالبدي محله، تعاملات اجتماعي مؤثر را افزايش دهد و از اين مسير به افزايش حس تعلق به مكان، مسئوليت پذيري و ارتقاء سرمايه اجتماعي نايل گردد.

کلمات کلیدی : توسعه پایدار شهر پایدار محله پایدار محله گلسار رشت