بهینه سازی چندهدفه سدهای تأخیری پاره سنگی در شرایط سیلابی: کاربرد مدل چانه زنی نش هرسنی
بهینه سازی چندهدفه سدهای تأخیری پاره سنگی در شرایط سیلابی: کاربرد مدل چانه زنی نش هرسنی
نفیسه خرم شکوه1 محمدرضا نیکو2
1) دانشآموخته کارشناس ارشد سازه هاي آبي، بخش مهندسي آب، دانشکده کشاورزي، دانشگاه شيراز
2) استاديار بخش مهندسي عمران و محيطزيست، دانشکده مهندسي، دانشگاه شيراز
کد IOI مقاله
:
XYCE-ADZEH
محل انتشار :
کنفرانس بین المللی عمران ، معماری و زیرساخت های شهری(icica.ir)
چکیده :
سدهای تأخیری پاره سنگی به دلیل دارا نبودن هسته یا غشای نفوذناپذیر، گزینه ای مناسب جهت کاهش دبی پیک سیلاب و افزایش زمان تداوم آن میباشند. کنترل قابل قبول سیلاب با استفاده از سدهای تأخیری پارهسنگی، مستلزم طراحی بهینه بدنه آنها و در عین حال لحاظ کردن خصوصیات هیدرولیکی جریان در طراحی می باشد. در این پژوهش، متدولوژی جدیدی برای تدوین مدل شبیه سازی-بهینه سازی چندهدفه تعیین مشخصات بهینه سدهای تأخیری پاره سنگی ارائه شده است. مبنای مدل تدوین شده، مدل الگوریتم ژنتیک چند هدفه NSGA-ΙΙ و فرامدل شبکه عصبی مصنوعی می باشد. رابطه بین متغیرهای طراحی سد تأخیری پاره سنگی و پارامترهای هیدرولیکی جریان عبوری از بدنه متخلخل سد، توسط فرامدل شبکه عصبی مصنوعی شبیه سازی می گردد. ابتدا از نتایج حاصل از آزمایشات روی مدل فیزیکی محیط متخلخل پاره سنگی، به منظور آموزش و اعتبارسنجی مدل شبکه عصبی پرسپترون چند لایه استفاده گردید. در ادامه، مدل شبکه عصبی مصنوعی صحت سنجی شده به مدل الگوریتم ژنتیک چندهدفه (NSGA-ΙΙ)، متصل و منحنی تعامل بین اهداف متضاد بهینه سازی تعیین گردید. سپس جهت تعیین نقطه توافق بین اهداف در منحنی تعامل اهداف بهینه سازی، مدل چانه زنی نش هرسنی به کار گرفته شد. نتایج نشان می دهند که با استفاده از مدل مذکور، برای ضخامت بهینه سد تأخیری پاره سنگی و مقدار بهینه قطر میانگین سنگدانه موجود در بدنه سد، به ترتیب مقادیر 27/58 و 4/52 سانتیمتر حاصل گردیده اند. همچنین میزان کاهش دبی پیک سیلاب و مقدار افزایش زمان تداوم سیلاب در حالت بهینه منتخب، به ترتیب برابر با 68/51 و 53/57 درصد می باشد.
کلمات کلیدی : مدل چانه زنی نش هرسنی شبکه عصبی مصنوعی پرسپترون چندلایه مدل بهینه سازی الگوریتم ژنتیک چندهدفه nsga ii سد تأخیری پاره سنگی مخلوط رسوبات چسبنده و غیرچسبنده