بررسی مقایسه ای تجربه دینی ویلیام جیمز با علم حضوری شیخ اشراق
بررسی مقایسه ای تجربه دینی ویلیام جیمز با علم حضوری شیخ اشراق
فهیمه عرب1 علی سنایی2 عظیم حمزئیان3
1) دانشجوی کارشناسی ارشد رشته الهیات، فلسفه- دین شناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه سمنان،ایران ،
2) استادیار وعضو هیئت علمی ، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه سمنان ، ایران ،
3) - استادیار وعضو هیئت علمی ، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه سمنان ،
کد IOI مقاله
:
XYDC-AFGZD
محل انتشار :
کنفرانس بین المللی پژوهش در علوم و مهندسی(icrsie.com)
چکیده :
پرسش از تجربه دینی، علم حضوری و مقایسه این دو، یکی از مهم ترین موضوعات فلسفی مطرح شده از نظر ویلیام جیمز و شیخ اشراق است.مساله ی تجربه دینی و علم حضوری اموری هستند که از چشم اندازهای گوناگونی چون فلسفه، روان شناسی و دین می تواند مورد بررسی قرار گیرد، اما بررسی تمام جنبه های آن، در حد این نوشتار نیست. تجربه دینی به معنای مواجهه انسان با امور ماوراءالطبیعی یا مشاهده و مشارکت در آن ها یا دریافتی است که متعلق آن خدا یا امور مرتبط با خداست. ویلیام جیمز فیلسوف آمریکایی، در پی بررسی دین در حدود زندگی آدمی، کنشها و تجارب اوست؛ برای این منظور، اصطلاح تجربه دینی را به کار می گیرد و سهروردی نیز شهود را بلندترین و شریف ترین مرحله شناخت می شناسد. عده ای تجربه دینی را با شهود عرفانی یکی می پندارند و گروهی نیز آن دو را از هم متمایز می دانند. این دو، از طرفی نه مساوق هستند، نه مترادف و از طرف دیگر، تباین بالکل ندارند و به لحاظ ساختار و مقومات دارای عناصر مشترک و متمایزند.
مقاله ی حاضر با تکیه بر مباحث فلسفی، روان شناختی و همچنین دیدگاه های فیلسوفان شرق و غرب مورد بررسی قرار گرفته است. این پژوهش با هدف تبیین وجوه اشتراک و افتراق تجربه دینی ویلیام جیمز با علم حضوری شیخ اشراق، سعی نموده با طرح برخی مسائل از دیدگاه فیلسوفان گرانقدر، نگرش آنان درباره تجربه دینی و علم حضوری و راهکارهای هر یک را برای شناخت بهتر تفاوت وتشابه این دو مساله، توصیف و تحلیل نماید.
کلمات کلیدی : تجربه دینی ویلیام جیمز روش پراگماتیکی شهود علم حضوری شیخ اشراق