بررسی سینوپتیکی رابطه شدت وزش بادهای 120 روزه با تعداد روزهای همراه با گردوغبار در زابل

بررسی سینوپتیکی رابطه شدت وزش بادهای 120 روزه با تعداد روزهای همراه با گردوغبار در زابل

محمد فرتوت عنایت1 هادی داور2 غلامحسین عابدی3

1) Meteorology Expert of Saravan city
2) Meteorology Expert of zabol city
3) Meteorology Chief Zabul city

کد IOI مقاله : XYDC-AGADA
محل انتشار : کنفرانس بین المللی پژوهش در علوم و مهندسی(icrsie.com)
چکیده :
    باد و گردوغبار از عناصر و پدیده‌های آب و هوایی با همبستگی بسیار زیاد نسبت به هم هستند که ویژگی‌های آن‌ها در ایستگاه‌های سینوپتیکی سراسر دنیا اندازه‌گیری و ثبت می‌شود. پدیده محیطی باد براثر آرایش الگوهای فشاری لایه‌های جو و موقعیت توپوگرافی هر منطقه تشکیل و متناسب با پتانسیل فرسایش خاک در اراضی خشک و فقیر از پوشش گیاهی، سبب تشکیل، حرکت، و انتشار گردوغبار در هوا می‌شود. موقعیت جغرافیایی و کم ارتفاع دشت سیستان از سطح دریا و ارتفاعات پیرامونی آن به همراه آرایش مناسب الگوهای فشاری در تابستان، سبب تشکیل بادهای محلی مداوم و شدید موسوم به 120 روزه در زابل می‌شود. تماس این بادها با پهنه‌های خشک نظیر اراضی کشاورزی، بستر رودخانه‌ها و تالاب‌های بین‌المللی هامون شرایط را برای تشکیل طوفان‌های گردوخاک و گردوغبار در شمال استان سیستان و بلوچستان فراهم می‌کند. بررسی سینوپتیکی داده‌های هواشناسی نشان می‌دهد که اگرچه قدرت وزش باد فاکتور اصلی تشکیل توده‌های گردوغبار است اما همبستگی قابل‌توجهی با تعداد روزهای همراه با گردوغبار در زابل ندارد. مقاله حاضر سعی دارد تا ضمن اثبات این موضوع، با تحلیل سینوپتیکی داده‌های بلندمدت ایستگاه هواشناسی زابل و بررسی تصاویر دورسنجی، تأثیر خشک شدن تالاب بین‌المللی هامون بر تعداد روزهای همراه با گردوغبار در این شهرستان را نیز بررسی کند.

کلمات کلیدی : هواشناسی گردوغبار تالاب هامون زابل خشکسالی