تحلیل فضایی وضعیت توسعه یافتگی و عوامل مؤثر بر افزایش توسعه یافتگی شهرستان‌های کشور ایران

تحلیل فضایی وضعیت توسعه یافتگی و عوامل مؤثر بر افزایش توسعه یافتگی شهرستان‌های کشور ایران

علی گلی1 زهرا دهقان شبانی2 فرزانه حسین پور3

1) دانشیار بخش جامعه شناسی و برنامه ریزی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، ایران
2) استادیار بخش اقتصاد، دانشکده اقتصاد، دانشگاه شیراز، ایران
3) کارشناسی ارشد برنامه ریزی توسعه منطقه ای، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز ، شیراز ، ایران

کد IOI مقاله : XYDZ-AFBHC
محل انتشار : کنفرانس بین المللی مدیریت و علوم اجتماعی(icmsconf.com)
چکیده :
    توسعه متعادل و متوازن فضاهای جغرافیایی، نیازمند برنامه ریزی مبتنی بر شناخت وضع موجود است. مطالعه‌ی حاضر به تحلیل فضایی وضعیت توسعه یافتگی و عوامل مؤثر بر افزایش توسعه یافتگی شهرستان‌های کشور( 336 شهرستان براساس تقسیمات کشوری 1385) براساس اطلاعات سرشماری و نفوس و مسکن1390 با استفاده از مدل تحلیل عاملی و روش رگرسیون وزنی جغرافیایی و نیز با توجه به 43 شاخص توسعه پرداخته است. نتایج تحقیق نشان داد که در سطح بندی توسعه یافتگی( بسیار توسعه یافته، توسعه یافته، نسبتاً توسعه یافته، نسبتاً محروم و محروم) شهرستان‌های کشور، سطوح اول و دوم توسعه بیش‌تر شامل شهرستان‌های مرکزی هر استان و سطوح چهارم و پنجم توسعه شامل شهرستان‌هایی است که در نواحی پیرامونی شرق، جنوب و جنوب غرب کشور تمرکز فضایی یافته‌اند. همچنین نتایج این تحقیق نشان می‌دهد که ناهمسانی فضایی در شهرستان‌های کشور وجود دارد. نتایج حاصل از برآورد رگرسیون وزنی جغرافیایی نشان می‌دهد که تأثیر عوامل اجتماعی – فرهنگی، آموزشی، بهداشت و سلامت، تکنولوژی اطلاعات و ارتباطات و زیربنایی بر افزایش توسعه یافتگی مثبت بوده است. طبق ضرایب میانه، متغیرهای اجتماعی – فرهنگی، زیربنایی و تکنولوژی اطلاعات و ارتباطات به ترتیب با ضریب میانه1.327، 1.314 و 1.241 بیش ترین تأثیر مثبت را بر افزایش توسعه یافتگی شهرستان های کشور داشته اند.

کلمات کلیدی : توسعه یافتگی مدل تحلیل عاملی تحلیل فضایی رگرسیون وزنی جغرافیایی شهرستان‌های ایران