تجزیه‌وتحلیل زمین‌آماری برای بررسی کیفیت شوری و سدیمی آب زیرزمینی دشت ورامین

تجزیه‌وتحلیل زمین‌آماری برای بررسی کیفیت شوری و سدیمی آب زیرزمینی دشت ورامین

ایمان فیروزی1 میثم یزدانی2 همایون کتیبه3 محمدرضا کوپی علیپور4

1) دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکده مهندسی معدن و متالورژی، دانشگاه صنعتی امیرکبیر،
2) دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی معدن، دانشگاه صنعتی امیرکبیر،
3) استادیار دانشکده مهندسی معدن و متالورژِی، دانشگاه صنعتی امیرکبیر،
4) 4- دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکده مهندسی معدن و متالورژی،دانشگاه صنعتی امیرکبیر،

کد IOI مقاله : XYEA-AKCGE
محل انتشار : چهارمین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری(4icsau.ir)
چکیده :
    طراحی و مدیریت درست روش‌های آبیاري مستلزم داشتن آگاهی از وضعیت نفوذپذیري خاك می‌باشد. شوري آب ازجمله پارامترهاي مهمی است که باید در بررسی کیفیت آب‌های زیرزمینی مدنظر قرار گیرد. ازاین‌رو در این تحقیق به بررسی تغییرات مکانی و پهنه‌بندي فراسنج‌هاي کیفی آب زیرزمینی شامل هدایت الکتریکی (EC) و نسبت جذبی سدیم (SAR) با استفاده از روش‌های زمین‌آماري پرداخته می‌شود. هدف نهایی پیش‌بینی شوری و تغییرپذیري میزان نفوذ آب به خاك در سطح منطقه‌ي مورد مطالعه‌ با توجه به وضعیت شوري و سدیمی آب زیرزمینی می‌باشد. اطلاعات مربوطه از تجزیه‌وتحلیل نمونه‌هاي مربوط به 78 حلقه چاه آب در دشت ورامین، و بر اساس نمونه‌گیري سال 1390 به‌دست آمده‌اند. روش‌های میانیابی استفاده شده کریجینگ معمولی بوده‌. براي ارزیابی روش کریجینگ از روش ارزیابی متقابل با معیارهاي جذر میانگین مربعات خطا (RMSE) و میانگین قدر مطلق خطا (MAE) استفاده شده است. تجزیه‌وتحلیل زمین‌آماري نشان داد که داده‌هایی هدایت الکتریکی و نسبت جذبی سدیم داراي همبستگی مکانی قوي بوده که همچنین مطالعات واریوگرافی نشان دادند مدل کروی بهترین مدل برازش داده شده می‌باشد. نتایج حاصل از ارزیابی متقابل نشان‌دهنده دقت قابل‌قبول تخمين‌گر كريجينگ می‌باشد. بر اساس نقشه‌هاي EC و SAR تهیه شده باکاربرد روش کریجینگ معمولی، وضعیت منطقه‌ از لحاظ شدت نفوذ آب به خاك مورد پیش‌بینی قرار گرفت. با توجه به نتایج حاصله به نظر می‌رسد که قسمت اعظم منطقه‌ی مورد مطالعه‌ از نفوذپذیري خوب برخوردار باشد. مابقی منطقه، به‌ویژه در غرب و شمال غربی منطقه، داراي قابلیت نفوذپذیري کمتری است و در این منطقه شوری زیاد است.

کلمات کلیدی : هدایت الکتریکی نسبت جذبی سدیم واریوگرافی کریجینگ