ارزیابی تحلیلی- تطبیقی الگوی کاربری اراضی شهرهای اسلامی- ایرانی بعد از اسلام

ارزیابی تحلیلی- تطبیقی الگوی کاربری اراضی شهرهای اسلامی- ایرانی بعد از اسلام

علی اصغر پیله ور1 فریبا خاوری2

1) استادیار مهندسی شهرسازی دانشگاه بجنورد
2) کارشناس ارشد برنامه ریزی شهری

کد IOI مقاله : XYEA-AKDCB
محل انتشار : چهارمین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری(4icsau.ir)
چکیده :
    ورود اندیشه های ناشناخته در قالب مدرنیته در فرهنگ و ادب ایرانی،علاوه بر نمود ذهنی،نمود عینی خود را در کالبد شهرهای ایرانی با معماری و شهرسازی اسلامی- ایرانی وارد نمودو شکل جدیدی از شهر را بر جای گذاشت که در آن هویت شهردر حداقل ممکن قرار دارد. تحول و تطور در شهر اسلامی- ایرانی نشان دهنده¬ی تغییرات بنیادی در الگوی کاربری اراضی شهر است. استفاده از یک الگوی واحد و اصول و معیارهای یکسان در تمامی شهرها، مکان یابی نامناسب کاربری ها،عدم همخوانی حوزه¬ی عملکردی کاربری با پیرامونش و ... باعث شده است الگوی فعلی به درستی به نیازهای ساکنان شهر، پاسخ ندهد و پیوسته مشکلات و مسائل ناشی از آن گسترده¬تر شود.مقاله حاضر، با هدف بررسی و تحلیل تطبیقی فرایند تحول در مفهوم و الگوی کاربری اراضی شهرهای اسلامی- ایرانی در دوره¬های بعد از اسلام با جهان بینی اسلامی در یک تقسیم بندی کلی قبل و بع از دوران معاصر ارایه شده است.روش تحقیق نیز تبیینی- تحلیلی است.در این تحقیق تبیین مفاهیم و تحلیل مدلهای رشد و توسعه کالبدی شهر اسلامی- ایرانی در چارچوب مکتب اصفهان و تهران در اشکار سازی سیر تحولات مفید و موثر بوده است. نتایج این تحقیق نشان می دهد شهر اسلامی- ایرانی در گذشته با ارائه¬ی الگویی مناسب از کاربری¬های شهری که در تعامل با یکدیگر و مکمل کارکردهای یکدیگر بودند، به درستی به نیازهای ساکنان خود پاسخ داده و محیطی مناسب برای زندگی را فراهم آورده بود.لاکن در دوران معاصر ، با ورود مدرنیته و تغییرات به وجود آمده، شیوه مکان یابی کاربری¬ها و ورود کارکردهای جدید، الگوی کاربری اراضی موجود متحول و تابع قواعد و اصول ریاضی شامل سرانه ها و ... بوده است. بطوریکه بحران هویت در شهرهای امروزی اشکار و فاصله از مشخصه شهرایرانی با هویت اسلامی از معنی و مفهوم تهی شده است.

کلمات کلیدی : شهر ایرانی اسلامی الگوی کاربری اراضی دوره معاصر