فراتحلیلی بر چالش¬های ساختاری- نهادی نظام آموزش شهرسازی در ایران

فراتحلیلی بر چالش¬های ساختاری- نهادی نظام آموزش شهرسازی در ایران

محمدرضا پورجعفر1 گلاره شاه حسینی2 سمیه آهنی3

1) استاد شهرسازی، دانشگاه تربیت مدرس،تهران،ایران
2) دانشجوی دکتری شهرسازی، دانشگاه تربیت مدرس،تهران،ایران
3) دانشجوی دکتری شهرسازی، دانشگاه تربیت مدرس،تهران،ایران

کد IOI مقاله : XYEA-AKECD
محل انتشار : چهارمین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری(4icsau.ir)
چکیده :
    آموزش یکی از بنیادی ترین ابزار و زمینه ها برای حفظ آگاهی و تداوم ارتقا کیفی و کمی دانش جامعه علمی می باشد که در تربیت نیروی کارآمد، و دستیابی به اهداف جامعه در قلمرو هرگونه فن،علم،صنعت،دانش و هنر نقش اصلی را ایفا می نماید. در واقع، نظام آموزش هر رشته معرفتی، پایه اصلی علمی، عملی و اجرایی آن رشته در کل جامعه است. بدین معنا که در واقع نظام آموزشی هر رشته، بستر تربیت افراد متخصص کارآمد در کنار رشد و تکامل علمی و عملی علوم آن رشته به شمار می آید . بنابراین شیوه عملکرد آن در روش های آموزشی از اهمیت بالایی برخوردار است. از طرف دیگر روشهای آموزشی به کار گرفته شده در هر رشته نیز اساس آموزش آن محسوب می گردد که باید متناسب با ماهیت، محتوا و کاربرد رشته در زمینه های اجرایی تعیین گردد.اما نظام آموزش شهرسازی در ایران به دلیل عدم توجه لازم به موارد مذکور همواره با شکاف عمیق مابین عرصه های علمی و عملی مواجه است که اثرات سوء آن در قالب تنگناها و کاستی های متعددی رخ می نماید. لذا این پژوهش به دنبال ان است تا با توجه به نقش کلیدی آموزش در نظام شهرسازی و اثرات آن بر ابعاد مختلف زندگی، به شناسایی تنگناهای این نظام آموزشی در ایران پرداخته و در نهایت با ارائه راهکارها و از طریق پرورش متخصیصنی کارآزموده، گامی در جهت مرتفع ساختن معضلات و بهبود شرایط موجود بردارد. لازم به ذکر است شناسایی چالش ها و کاستی های فراروی نظام آموزش شهرسازی در این پژوهش، بر مبنای انجام فراتحلیلی بر روی پژوهش¬های پیشین در حوزه نظام آموزش شهرسازی صورت گرفته است. پژوهش حاضر از نوع توصیفی- تحلیلی بوده و جامعه آماری آن، مقالات تخصصی شهری در حوزه نظام آموزش شهرسازی در ایران است. به منظور ایجاد انسجام در کار، چالش¬های نظام آموزش شهرسازی از دو بعد رویه ای و محتوایی و در قالب مؤلفه های مرتبط با هر یک از ابعاد مورد ارزیابی قرارگرفته، بدین صورت که چالش های بعد محتوایی در قالب 7 مؤلفه(برنامه آموزشی- سرفصل ها و اصول محتوایی دروس- زمینه و بستر- پژوهش - اخلاق مداری- مشارکت- هویت- میان رشته ای بودن دانش شهرسازی) و بعد رویه ای در قالب 8 مؤلفه (مبنای مباحث آموزشی- بستر و زمینه- وجود شکاف بین نظریه و عمل- موانع پیش روی فارغ التحصیلان شهرسازی- انجمن هاي حرفه اي شهرسازي- خلاقیت و پژوهش)‌ دسته بندی شده اند. نتایج پژوهش، بیانگر آن است که در بین مؤلفه های تشکیل دهنده بعد محتوایی، مؤلفه سرفصل ها و اصول محتوایی دروس با فراوانی 6 ،درصد 27.2 و در بین مؤلفه های تشکیل دهنده بعد رویه ای، مؤلفه وجود شکاف بین نظریه و عمل با فراوانی 6 و درصد 33.6 به ترتیب بالاترین میزان اولویت را در میان مؤلفه های هریک از دو بعد محتوایی و رویه ای به خود اختصاص داده اند. در نهایت با توجه به یافته¬های پژوهش، پیشنهادات و راهکارهایی با هدف رفع چالش های مطروحه ارائه گردیده است.

کلمات کلیدی : آموزش شهرسازی چالش های آموزش شهرسازی فراتحلیل بعد محتوایی بعد رویه ای