بررسی تأثیر شیوه‌ی نئوکلاسیک بر معماری ایران در دوره‌ی پهلوی اول

بررسی تأثیر شیوه‌ی نئوکلاسیک بر معماری ایران در دوره‌ی پهلوی اول

فاطمه علیدادی1

1) دانشجوی کارشناسی مهندسی معماری، دانشگاه غیرانتفاعی مهر اراک -

کد IOI مقاله : XYEA-AKHKC
محل انتشار : چهارمین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری(4icsau.ir)
چکیده :
    نئوکلاسیک یک شیوه و رویدادی هنری در معماری است که پدید آمدن آن به سده‌های هجدهم و نوزدهم میلادی با پیشرفت تحقیقات باستان‌شناسی و آشنایی با معماری کلاسیک یونان و روم، مربوط می‌شود. در ایران با سیاست‌های حکومت پهلوی اول نسبت به ساخت و سازهای سریع و نوسازی شهری و فعالیت‌های باستان‌شناسی، گرایش به معماری کهن ایران و خصوصیات معماری نئوکلاسیک اروپا به وجود آمد. در این جستار ریشه‌ها و پشتوانه‌های معماری نئوکلاسیک مورد بحث قرار می‌گیرد و سعی بر‌آن است که تأثیر این شیوه بر معماری دوره‌ی پهلوی اول در ایران مورد بازیابی قرار گیرد. این نوشتار در جستجوی فراهم‌سازی بستری جهت روشن نمودن ویژگی‌های سبک نئوکلاسیک و چگونگی الگوبرداری و اجرای آن در دوره پهلوی اول است. تمایل به شیوه‌ نئوکلاسیک در دوره‌‌ی پهلوی اول با حضور شرکت‌های اروپایی و فعالیت‌های باستان‌شناسی شروع شد و اثر خود را به‌صورت بازگشت به معماری گذشته و باستان‌گرایی در طراحی نما و تزیینات برخی بناها نمایان کرد. این مقاله در تعیین چارچوب نظری تحقیق، به روش کتابخانه‌ای و استفاده از منابع مختلف، به تطبیق ویژگی‌های مورد بحث، با معماری دوره‌ی پهلوی اول می‌پردازد. مطالعه و بررسی در این زمینه می‌تواند راهگشای طراحی معماران با اصول نظم، تناسب، منطق، ریاضیات و هندسه باشد. با بررسی‌های انجام‌شده آشکار شد که نئوکلاسیک‌گرایی از جهت کاربرد عناصر با سنت‌گرایی وجه اشتراک دارد؛ در دوره‌ پهلوی اول مهم‌ترین دست آورد فنی، به‌کارگیری سیمان، بتن، فولاد و شیشه در اجرای ساختمان است و باستان‌گرایی با استفاده از ستون‌های کلاسیک، پلکان‌های پرشکوه و قرنیزهای تزیینی نمود می‌یابد.

کلمات کلیدی : معماری نئوکلاسیک معماری در دوره‌ی پهلوی اول باستان‌گرایی عظمت گرایی در معماری