شکل شناسی ساختار شهر یزد از دیدگاه هندسه ی فراکتال (مطالعه ی محله ی تاریخی فهادان)

هادی سلطانی فرد¹ مریم قربان زاده² عادله روحانی³

1) استاد یار دانشگاه حکیم سبزواری
2) عضو هیئت علمی دانشگاه بجنورد
3) دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه حکیم سبزواری

کد IOI مقاله : XYEA-BAHZA
محل انتشار : چهارمین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری(4icsau.ir)
چکیده :
    بافت¬ و شکل تاريخي شهرها در قالب نظريه¬¬هاي گوناگوني در سطح جهاني بررسي می¬شوند. شكل¬شناسي شهری موضوعی است که بسياري از اهالي رشته¬ی شهرسازی را به خود مشغول داشته¬است. امروزه الگوهای شهرسازی مدرن بدون توجه به بومی¬سازی، از حمایت¬های جدی نهادها ومؤسسه¬های علمی و دستگاه¬های دولتی برخوردارهستند، به¬طوری¬كه دانشگاه¬ها و رسانه¬های گروهی، رشد و توسعه¬ی آ¬ن¬ها را ترویج می¬كنند. این در حالي¬است كه مهارت¬ها و الگوهای شهرسازی سنتی - بومی با وجود سازگاری با اوضاع اقلیمی، فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی ازسوی بسیاری از دست اندركاران توسعه معتبر ناشناخته مانده است. مسلما بهره-گیری از الگوی سنتی و بهره¬مندی از تجربیات گذشتگان، زیربنای بسیارخوبی برای آینده و بومی¬سازی است. مطالعات در زمینه-ی شناخت شکل تاریخی شهرها حاکی از آن است که شهرها در طول تاریخ به دو دسته¬ی ارگانیک و برنامه¬ریزی شده تقسیم-بندی می¬شوند. ناحیه تاریخی شهر یزد که به صورت کاملا ارگانیک شکل گرفته، یکی از یادگارهای مهم معماری سنتی کشورمان محسوب می¬شود و از ارزش¬های منحصر به فرد تاریخی و فرهنگی برخوردار است. هنگامی که از بالا به سایت پلان بافت تاریخی این شهر نگاه می¬کنیم هندسه¬ای که در ذهنمان نقش می¬بندد بسیار شبیه به هندسه¬ی فراکتال می¬باشد. در این مقاله بافت تاریخی شهر یزد مورد بررسی قرارگرفته شده و ویژگی¬هایی که بر فراکتالی بودن محله¬ی تاریخی فهادان تاکید می¬ورزند برشمرده شده¬است.

کلمات کلیدی : شکل شناسی شهری بومی سازی شهر ارگانیک فراکتال فهادان یزد