ارزیابی و عملکرد مدیریت بحران در جهت کاهش بلایای طبیعی (زلزله) نمونه موردی شهرستان کنگان

ارزیابی و عملکرد مدیریت بحران در جهت کاهش بلایای طبیعی (زلزله) نمونه موردی شهرستان کنگان

کامبیز قویمی1 نوید جاتوت2

1) دانشجویی دکتری تخصصی عمران گرایش سازه،دانشگاه آزاد اسلامی واحد لارستان،ایران-
2) دانشجویی کارشناسی ارشد عمران گرایش مدیریت ساخت،دانشگاه آزاد اسلامی واحد لامرد،ایران-

کد IOI مقاله : XYEA-BZDBK
محل انتشار : چهارمین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری(4icsau.ir)
چکیده :
    گسترش شهر و شهر نشينی و افزايش تدريجی تعداد شهرهای بزرگ در جهان به خصوص در كشورهای در حال توسعه و از جمله ايران، از يك طرف و رشد شهرها ، تمركز و تجمع جمعيت و افزايش بارگذاريها ی محيطی و اقتصادی بر بستر آنها از طرف ديگر، ضمن توجه بيشتر به شهرها، منجر به پذيرش نقشها و عملكردهای متعدد شده است.يكی از موضوعات مهمی كه بيشتر شهرهای بزرگ جهان با آن روبرو هستنند موضوع حوادث طبيعی است. با توجه به ماهيت غيرمترقبه بودن اين حوادث و لزوم اتخاذ سريع و صحيح تصميم ها و اجرای عمليات، مبانی نظری و بنيادی، دانشی را تحت عنوان مديريت بحران به وجود آورده است اين دانش به مجموعه اقداماتی گفته می شود كه قبل، حين و بعد بحران جهت كاهش اثرات اين حوادث وكاهش آسيب پذيری انجام می شود. با بكارگيری اصول و ضوابط شهرسازی و تبيين مفاهيم موجود در اين دانش مانند بافت و ساختارشهر، كاربری اراضی شهری، شبكه های ارتباطی و زير ساختهای شهری تا حد زيادی اثرات و تبعات ناشی از حوادث طبيعی را كاهش داد.يكی از شهرهای ايران كه با توجه به موقعیت زمین شناسی و استقرار صنایع عظیم گازی بيش از ساير شهرها با اين مشكل روبرو است، شهر کنگان می باشد. اين شهر بدليل موقعيت جغرافيای خود و قرار گرفتن بر روی گسل کازرون دارای آسيب پذيری فراوان در برابر بلايای طبيعی مي باشد. مورد ديگری كه سبب تشديد آسيب پذيری بافتهای اين شهر می باشد، وجود بافتهای خودرو و قديمی در دل اين شهر می باشد كه عموما از خانه های يك طبقه و دو طبقه با زير بنای كم كه بصورت متراكم در كنار يكديگر ساخته شده اند، تشكيل يافته است. اين خانه ها غالبا مطابق استانداردهای فنی نبوده و ايستايی لازم در برابر زلزله را ندارند.مشكل ديگر اين بافت ها دسترسی نامناسب و محدود آنها مي باشد كه امداد رسانی به ساكنان آنها پس ازوقوع بلايای طبيعی را مشكل می سازد و می تواند با بحرانی شدن شرايط فاجعه انسانی را دامن بزند.  اين مقاله سعی دارد به سوالات زيرپاسخ دهد: 1) چه اقداماتی می تواند در توانمند سازی شهرهای ايران در برابر بلايای طبيعی راهگشا باشد؟ 2) با توجه به ويژگيهای كالبدی – فضايی كاركردی شهر کنگان چگونه مي توان به توانمند سازی مديريت بحران زلزله در آن كمك كرد؟ در اين مقاله با رويكردی توصيفی تحليلی و با بررسي ميداني فرايند توانمند سازی مديريت بحران در جهت كاهش بلايای طبيعی (زلزله) را در شهر کنگان مورد مطالعه قرار مي دهد. از يافته های اين تحقيق می توان به كاهش اثرات و صدمات ناشی از حوادث طبيعی به طور اخص با كاربرد مديريت صحيح اشاره نمود.

کلمات کلیدی : واژه های كليدی مديريت بحران شهری مخاطرات طبيعی برنامه ريزی شهری شهر کنگان