بررسی نقش معماری اسلامی ایران در پایداری اجتماعی، نمونه مورد مطالعه: مسجدجامع عتیق اصفهان

بررسی نقش معماری اسلامی ایران در پایداری اجتماعی، نمونه مورد مطالعه: مسجدجامع عتیق اصفهان

امیرحسین اصالح1 تورج هاشمیان2

1) گروه معماری، دانشکده هنر، معماری و شهرسازی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، اصفهان، ایران
2) گروه معماری، دانشکده هنر، معماری و شهرسازی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، اصفهان، ایران

کد IOI مقاله : XYEA-BZDCH
محل انتشار : چهارمین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری(4icsau.ir)
چکیده :
    یکی از شاخصه های مهم در معماری و شهرسازی بررسی مفاهیم تاثیرات پایداری اجتماعی در اماکن مهم شهرها بوده که به مجموعه فرایندهایی گفته می شود که هدف آن افزایش کیفیت زندگی،تلاش برای دستیابی به پایداری اجتماعی و به مفهومی دیگر ایجاد عدالت و تساوی بین تمامی اقشار مختلف جامعه می باشد، بنابراین افراد با توجه به ارتباط با محیط اطراف خود ارتباط اجتماعی خود را شکل داده، این عامل باعث ایجاد دفع یا تداوم حضور انسان درمکان های مختلف می باشد. در معماری اسلامی نیز به دلیل این که اسلام دینی است مردمی، دربناهای ساخته شده نیز تعاملات اجتماعی بسیار حائز اهمیت بوده است. در این میان مسجد به عنوان مبنای فیزیکی، اجتماعی می تواند نقش بسیار مهمی در پایداری اجتماعی شهر ها ایفا کند. مسجد جامع عتیق اصفهان بنایی ارزشمند و فاخر در تاریخ هنر و معماری اسلامی ایران به شمار می رود.تاکنون تحقیقات زیادی درمورد این بنا صورت گرفته که همگی با تأکید بر خوانش ارزش های تاریخی و باستانشناسی انجام شده است و یافته های آن نیز تنها تحولات کالبدی بنا را در طی زمان مشخص میکند. در این مقاله با نگاهی دیگر به مسجد جامع عتیق اصفهان ، وجه دیگری از ارزش های آن مطالعه شده است.مسجد جامع عتیق به علت گستردگی، نفوذپذیری ناشی از تعدد ورودی ها، مجاورت با محله های مسکونی، بازار و مقبره علامه مجلسی و همچنین به دلیل نقش عملکردی آن و ارتباط با زندگی روزمره مردم، نقشی فراتر از تک بنا به عهده دارد.لذا با در نظر گرفتن این شرایط بررسی پایداری اجتماعی در مسجد جامع عتیق اصفهان، شناخت عوامل شکل دهنده پایداری و تداوم حضور افراد قابل توجه می باشد.

کلمات کلیدی : پایداری اجتماعی معماری اسلامی مسجد جامع عتیق اصفهان پایداری