مکانیابی مراکز دفن بهداشتی پسماند در شهرستان رشت با استفاده از منطق همپوشانی در سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS )و تکنیک AHP

مکانیابی مراکز دفن بهداشتی پسماند در شهرستان رشت با استفاده از منطق همپوشانی در سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS )و تکنیک AHP

شادیه محمدی1 زهرا بشیری2 مهین نسترن3

1) دانشجوی کارشناسی ارشد برنامه ریزی شهری دانشگاه هنر اصفهان
2) دانشجوی کارشناسی ارشد برنامه ریزی شهری دانشگاه هنر اصفهان
3) دانشیار گروه شهرسازی و برنامه ریزی شهری دانشگاه هنر اصفهان،

کد IOI مقاله : XYEA-BZDGK
محل انتشار : چهارمین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری(4icsau.ir)
چکیده :
    حفاظت و نگهداری محیط زیست از مهمترین اولویت‌های برنامه‌ریزی در جهت توسعه پایدار است و عدم توجه به این مهم اثرات نامطلوب زیست محیطی جبران ناپذیری را به دنبال خواهد داشت. امروزه با افزایش روز افزون جمعیت شهری و توسعه مناطق شهری موجب بروز ناسازگاری‌های زیست محیطی نظیر تولید انواع پسماند جامد شهری شده‌است که دفع غیر اصولی آن‌ها را به دنبال داشته‌است، به گونه‌ای که امروزه چگونگی دفع، مکانیابی و مدیریت صحیح محل دفن زباله‌های جامد به عنوان یکی از معضلات زیست محیطی شهری تبدیل شده‌است. بنابراین یافتن محل مناسب برای این مهم از اهداف اصلی و اولیه طرح‌های توسعه شهری جهت نیل به توسعه پایدار می‌باشد. در این ارتباط شهرستان رشت در درون یک اکوسیستم ساحلی و جنگلی شکل ‌گرفته‌است. در این شهرستان با این شرایط حساس و آسیب پذیر جهت هرگونه توسعه شهری، می‌بایست ملاحظات فضایی و زیست محیطی را مد نظر قرار داد. این شهرستان با جمعیتی معادل 918445 نفر در سال 1393، روزانه 872 تن زباله در روز تولید می‌کند. محل کنونی دفن زباله در فاصله 20 کیلومتری جنوب رشت در دره‌ای در سراوان از موقعیت محیطی کاملاً نامناسبی بهره گرفته؛ زیستگاه قرقاول؛ و نقطه سیاه و بحرانی در طبیعت سبزگیلان محسوب می‌شود که در آن بسیاری از اصول، معیارها و ضوابط مکان‌گزینی نادیده گرفته‌شده و پیش بینی می‌شود که در آینده نزدیک اثرات وخیم زیست محیطی آن نمایان گردد. شرایط خاص این شهرستان لزوم یک مکان‌یابی صحیح برای دفن زباله را افزایش می‌دهد. برای نیل به این هدف از روش همپوشانی وزنی، تحلیل سلسله مراتبی(AHP) استفاده شده‌است. در این مقاله با کمک 11 عامل، فاصله از گسل‌ها، فاصله از مراکز شهری و روستایی، فاصله از جاده، کاربری اراضی اطراف، فاصله از آبهای سطحی، عوامل اکولوژیکی، عوامل باستان شناسی، ظرفیت محل دفن، سنگ بستر، حمل و نقل، زیبایی شناسی، سفره‌های زیرزمینی، توپوگرافی منطقه با استفاده از روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP) در نرم افزارهای Expert choice و10 Arc GISدر طی یک فرایند سه مرحله‌ای، محل مناسب برای دفن بهداشتی زباله‌های شهری در انتها جایگاه مکان‌یابی و پیشنهاد شده‌است.

کلمات کلیدی : مکانیابی پسماندهای شهری دفن زباله شهرستان رشت