کاربرد روشهای آماری چند متغیری و ژئوشیمیایی جهت ارزیابی آلودگی آب زیرزمینی آبخوان آبرفتی دشت لور و مجاور زباله دانی جارمه در شمال شرق شهراندیمشک
کاربرد روشهای آماری چند متغیری و ژئوشیمیایی جهت ارزیابی آلودگی آب زیرزمینی آبخوان آبرفتی دشت لور و مجاور زباله دانی جارمه در شمال شرق شهراندیمشک
منوچهر چیت سازان1 سپیده جنابی2
1) استاد دانشکده زمین شناسی دانشگاه شهید چمران اهواز
2) دانشجوی کارشناسی ارشد آبشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز
کد IOI مقاله
:
XYEA-BZDKG
محل انتشار :
چهارمین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری(4icsau.ir)
چکیده :
منابع و علل آلودگی آب های زیرزمینی در ارتباط نزدیک با استفاده انسان از آب می باشد. به همین دلیل، تلاش های زیادی در جلوگیری، کاهش و محدود کردن آلودگی آب های زیرزمینی صورت گرفته است. برای جلوگیری از آلودگی منابع آب زیرزمینی، شناسایی و منشأیابی آلودگی ها بسیار مهم می باشد. قرارگیری زباله دانی در بالادست حوضه پخش سیلاب جارمه و بافت دانه درشت رسوبات، پتانسیل نامطلوبی را برای آب زیرزمینی منطقه ایجاد کرده است. جهت انجام این مطالعه از یازده حلقه چاه عمیق در بهمن 94 در دشت و سه نمونه دیگر در شهریور 95 مجاور زباله دانی نمونه برداری انجام شد. لذا هدف از این مطالعه تعیین آلودگی های فلزات سنگین، نیترات و فسفات متأثر از محل دفع زباله شهر اندیمشک در آب زیرزمینی دشت لور می باشد. همچنین درمورد هیدروشیمی منطقه تا حدودی بحث شد. میزان سختی زیاد و غلظت کم فلزات سنگین نشان داد کانی شدگی شدید آب زیرزمینی در منطقه وجود دارد. دیاگرام پایپر جهت شناسایی فرایندهای ژئوشیمیایی ایجاد شده در دشت لور مورد استفاده قرار گرفت. اکثر نمونه ها دارای بیکربنات HCO3، کلسیم Ca و بعضی سولفات SO4 بالایی هستند، بنابراین می توان گفت آب زیرزمینی در برخورد با سازند بختیاری (کنگلومرای آهکی) و بخش لهبری (نمک های سولفاته رسی) بوده است. تیپ بیشتر نمونه ها بیکربنات، با کاتیون غالب کلسیم هستند. روش تحلیل مؤلفه های اصلی (PCA) جهت شناسایی منشأ آلودگی های متأثر از عوامل طبیعی و انسانی مورد استفاده قرار گرفت. نتایج PCA و هیدروشیمیایی و ژئوشیمیایی بیانگر آن هستند که تغییرات زیاد کیفیت آب زیرزمینی تحت تأثیر ماهیت سنگ میزبان است. که به میزان قابل توجهی خاصیت شیمیایی آب را تغییر می دهد. غلظت زیاد NO3 بیانگر فرایندهای غیرطبیعی مانند استعمال کودهای شیمیایی و فعالیت های کشاورزی است.
کلمات کلیدی : آب زیرزمینی فلزات سنگین نیترات زباله دانی