استفاده از الگوریتم فراکاوشی فاخته جهت بهینهیابی سدهای بتنی وزنی
استفاده از الگوریتم فراکاوشی فاخته جهت بهینهیابی سدهای بتنی وزنی
بابک علی نژاد1 بهمن طالبی2
1) استادیار مهندسی سازه و زلزله، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه مراغه، ایران
2) دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی آب و سازه های هیدرولیکی، دانشگاه مراغه، ایران
کد IOI مقاله
:
XYEA-BZHBH
محل انتشار :
چهارمین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری(4icsau.ir)
چکیده :
در طراحی سيستمهای مهندسی، طرحی مطلوبتر است كه علاوه بر تامين اهداف مورد نظر، هزينه كمتری نيز داشته باشد. از اين رو كمينه كردن هزينه و بهينه سازی طرحهای مهندسی از ديرباز در علوم مهندسی مورد توجه قرار گرفته است. از جمله اين مسائل میتوان به مسأله ساخت سدهای بتنی وزنی اشاره كرد كه با توجه به ويژگیهای خاص فنی، پيچيدگی طرح و بتن ريزی حجيم بدنه سد از اهميت بسزایی برخوردار است. علاوه بر اين، از آنجايی كه پيچيدگیهای طراحی اين نوع سدها و تعداد زياد پارامترهای موثر در طراحی بهينه آنها، امكان قرار گرفتن در نقاط بهينه موضعی و در نتيجه انتخاب مقاطع بزرگتر از حد مورد نياز را در روشهای مرسوم بهينه سازی بالا میبرد، به كارگيری روشهای نوين بهينه سازی كه از طبيعت الهام میگيرند برای افزايش كارايی در امر طراحی بهينه سدهای بتنی وزنی بسيار ضروری است. در اين مقاله به ارائه يك روش حل كارا مبتنی بر الگوريتم بهینهیابی فاخته برای طراحی بهينه سدهای بتنی وزنی پرداخته میشود. همانطور که ذکر شد، مقطع سد، علاوه بر ارضای شرایط پایداری، باید مقرون بهصرفه نیز باشد. از اینرو مساله طراحی مقطع سد، یک مساله بهینهسازی مقید است که قیود آن ارضای شرایط پایداری شامل: پایداری در برابر لغزش و واژگونی و همچنین تنش یا خستگی قائم در سطح بدنه سد میباشد. در این پژوهش، از الگوریتم بهینهیابی فاخته برای پیدا کردن ابعاد بهینه سد بتنیوزنی کوینا استفاده شد. برای اینکار، مقطعی کلی و فراگیر به عرض واحد شامل هشت پارامتر هندسی بهعنوان متغیرهای طراحی در نظر گرفته شد و سایر پارامترهای هندسی نیز با استفاده از این متغیرها تعریف شدند. نتایج بررسیها نشان داد که حجم بتن مصرفی در ساخت این سد از 3633 مترمکعب در حالت مقطع موجود، به 1/3593 مترمکعب در حالت مقطع بهینه کاهش یافته است. این مقدار کاهش حجم بتن مصرفی در ساخت سد موجب صرفهجویی در هزینههای طرح و اقتصادیتر شدن آن میشود.
کلمات کلیدی : سدهای بتنی وزنی الگوریتم بهینه یابی فاخته مقطع بهینه روشهای فراکاوشی